[This post will be edited many times. When this message is gone, I'm done editing}
According to ancient Irish legends the Frisians invaded their country.
But why don't we read about them in the OLB?
Two possible reasons:
-1- The OLB is a true account of ancient European history, and the Fryans did not like to be nailed as pirates and hooligans, so any Irish connection was left out of the OLB. We all know, the Fryans were the most civilized people... according to the OLB that is.
-2- The OLB is a forgery, a hoax, a... whatever. The Irish legends are like an intricate maze, and no one busy creating a fake 'ancient' manuscript will be willing to burn his/her hands on that.
OK, so here are some of my posts from the "Historum" site about this topic.
===========================================
A bunch of tribes, all - more or less - related to the Frisii:
Menapii: a Germanic tribe living to the south west of the Frisii; spoke a language closely related to Frisian as we can see by the Lord's Prayer in the Menapian language in Overwijn's book about the OLB; probably moved to Ireland;
Chauci: a Germanic tribe to the east of the Frisians; were very civilized according to Tacitus and were being decribed almost like the OLB describes the Fryans; but they were also sea raiders and often hooked up with the Frisians; linguistic indications they went raiding and settling as far as Iberia ("Kaukaioi"); probably moved to Ireland too and were there the neighbours of the Menapii;
Parisi: a Celtic/Germanic (?) tribe living near the Seine; some say their name means Frisii; probably moved to Yorkshire, England. The Parisi in England had a different culture from the surrounding tribes (and in England their name is also explained as "of the wetlands, low pastures", "herdsmen", "commanders");
Belgae: a group of Celtic/Germanic (?) tribes living in present day Belgium and Northern France; probably they were the Fir Bolg of the Irish legends; the Parisi were probably one of them (??);
Taexali: a group of very probably Frisian settlers (lived near a bay in Scotland that was once called Frisian Bay); did they come from Texel (old name Texla) after the flood in 360 or 350 BC, a flood mentioned by the Frisian historiographer Schotanus? Same could be true for the aforementioned tribes. Some of their hillforts were called "Laws" (think OLB citadel on Texland; the etymology of Texla is based on a Germanic word for direction, "to the right". But 'right' has also another meaning aside from a direction...);
Firaesi: a tribe living in Scandia which was an island according to Ptolemy but was actually the southern part of Sweden:
The Firaesi (Latinization) or Phiraisoi (original Greek) are a people listed in Ptolemy’s Geography (2.10).
Ptolemy’s view of the region is not very precise, but he places them on the east side of what he believed to be an island, Scandia. The presence of the Goutai, or Goths, in the center, identifies Scandia fairly certainly as the southern portion of the Scandinavian peninsula. As to whether the east of it was the east coast of Sweden or the coast of Finland opposite, the latter is perhaps too remote for detailed knowledge by Ptolemy or his sources.
There is in fact a possible Germanic derivation of Phiraisoi. They are in the same region as the Favonae, who may have been residents of Småland. Old Norse and Old Icelandic firar, Old English firas, are fairly close to Firaesi and mean “men, human beings” or “Volk” in German. As it happens, Uppland was traditionally divived in Folkland, four provinces, which lost their jurisdictional importance in 1296.
Koebler’s Old Norse Etymological Database in the Indo-European Etymological Database online at Leiden University gives a Proto-Indo-European root of *perkwus, becoming Germanic *ferhwioz by Grimm's Law. The root meaning is “oak”, but the oak was regarded as a symbol of hardness, toughness and strength (see also Harudes).
With regard to people it means “life force” or especially “power”, in the sense of the collective power of the folk. It would be a descriptive epithet of the *teuta-, “tribe, people”. This connotation is probably not devoid of a military sense, as the root went into Hittite, a very early branch of Indo-European, as “army”. Uppland then would have been a densely populated and at the time fairly conservative remnant of Indo-European culture. If the Indo-European penetration of Europe can be regarded as a very slow invasion, its Schwerpunkt, or “heavy point”, came to rest in Uppland.
The Firaesi are not mentioned elsewhere in history, perhaps because of language changes and the preference of folk for firar. More information is undoubtedly to be gleaned from archaeology.
Firaesi - Wikipedia, the free encyclopedia
According to accepted history, the Frisians originally came from the area of Denmark and Southern Sweden (around 1700 BC they went on the move). Does their name mean "men, folk, human beings, the people"? Also think about the Irish "Fir" which means the same...
Old Prussians: a Baltic tribe, aka "Aesti" according to Tactitus. Lived in an area near the "Friesisches Haff", Poland; spoke a language called "Pruteni" which was, again according to Tacitus, the same language as spoken in Brittain by the "Pretani". Now Google "Pruteni", and see where you end up, lol. Yes, Rutheni, Russ..
I once fabricated an original name for the Proto Frisians, "Phruisii", and suggested that from that name the others developed: Frisii, Fireasi, Prusi, Parisi (and there are those who'd like to add: Farsi or Parsi..).
++++++++++++++++
I should have added that County Ross in Scotland (Dun Ross?) incorporates the former territory of Ptolemy's "Teaxalï" tribe, a people very likely to have been Frisians according to some sources (their hillforts being called "Laws" / OLB Texland - laws written on the walls of the citadel).
++++++++++++++++
OK, I didn't really want to continue with this "Ross" thing, but I found something new, and whatever anyone may think of the OLB, it is interesting for Frisian history (I think I could write a book now about known and not so much known Frisian history, and it would be an impressive tome with facts and ideas and conjecture, all based on a period of time between about 300 BC (and earlier) to 1300 AD).
==
This post will be about the "Fir Rois" of Ireland.
First an updated map I posted before (and notice the location of those Fir Rois in blue):
The next is a copy-and-paste fest, and I hope you will excuse me:
CRÍCH ROIS, THE LAND OF THE FIR ROIS
The Crích Rois, the territory of the Fir Rois, lay mostly in mid-Louth but extended into parts of Counties Monaghan and Meath, taking in (approximately) the parishes of Dromin, Kildemock and Smarmore in Co. Louth, Siddan (or Killary), Loughbrackan, Dromcondra and possibly Ardagh, in County Meath and (possibly) the parishes of Magheracloone, Killanny and Magheross in County Monaghan. By the time of the Norman invasion the lands outside County Louth had been lost and the territory consisted of what is now the Barony of Ardee.
Genealogy of Gairbhith mac Maeleitigh
http://i6.photobucket.com/albums/y225/Abramelinn/OLB/FRIEZEN_spread.jpg
==
The earliest reference to the Fir Rois, in AU. is at 827. and
to a king of them, at 851. Echu son of Cernach who was slain
by the Norsemen. They were plundered in 023. and their king
was slain by his brothers in 037.
The YBL text (col. 391—395) published in RC IX is the
oldest prose version of the story. It is most probably, as
Thurneysen concludes, based on the older poetical version already
referred to. It does not make the greater mistake which the
later prose versions do of stating that Donnchad son of Domnall
mac Aedha was king of Ireland, but rather that this Donnchad
became king of Cinél Conaill and Fiacha king by Fir Rois.
Full text of "Miscellany presented to Kuno Meyer by some of his friends and pupils on the occasion of his appointment to the chair of Celtic philology in the University of Berlin"
Miscellany presented to Kuno Meyer by some of his friends and pupils on the occasion of his appointment to the chair of Celtic philology in the University of Berlin : Bergin, Osborn, 1873-1950 : Free Download & Streaming : Internet Archive
This is a county steeped in myth, legend and history, going back to the pre-historic days of the Táin Bó Cúailnge (Cooley Cattle Raid, see Cú Chulainn). Later it saw the influence of the Vikings as seen in the name of Carlingford Lough. They also established a longphort at Annagassan in the ninth century. At this time Louth consisted of three sub-kingdoms each subject to separate over-kingdoms: Conaille (Ulaidh); Fir Rois (Airgialla); and, the Fir Arda Ciannachta (Midhe).
County Louth - Wikipedia, the free encyclopedia
The other chief clans of Monaghan were the MacKennas, chiefs of Truagh; the MacCabes; the MacNeneys, anglicised to Bird; the MacArdells; MacCassidys; O'Duffys, and O'Corrys; the O'Cosgras, MacCuskers or MacOscars, changed to Cosgraves, who possessed, according to O'Dugan, a territory called Fearra Rois, which comprised the district about Carrickmacross in Monaghan, with the parish of Clonkeen, adjoining, in the county of Louth; the Boylans of Dartree.
DNA of the Three Collas
Before concluding, I wish to allude very shortly to a people mentioned
in the traditionary history of Ireland, whom I believe to be the same with
these early Frisian pirates. They are called in Irish tradition the Fomorians, or Fomhoraidh, and appear throughout the whole traditionary history as a race of sea-pirates, occasionally infesting the coasts, and occasionally settling on its shores and subjugating its inhabitants.
They are called in these legends African pirates ; but the same name of Africans is attributed by Procopius, who has preserved Frisian and Saxon
traditions, to them. They are also called Lochlannaibh, which clearly
marks them out as being pirates from the north coast of Germany. An
early king is Bhreas, or the Frisian.
Their principal stronghold was on a small island called Tory Island, where they had a fort called Tur Conaing, after the name of a leader—Conaing, the Saxon for king. Their chief seat, this small island called after a leader, being nearly parallel to their chief seat in the Forth, likewise a small island called the city of Guidi, whom I believe to be no other than the Guitta, son of Guechta, of Nennius, and the Vitta, son of Vecta, of Bede, and who also appears in the Pictish Chronicle as Guidid Gadbrechach. The word Fo-mor means under the sea. The old Irish name for the low country lying east of the Ehine was Tirfothuinn, the land under the waves, from its being supposed to be lower than the sea; so was it also called Tirformor, the land under the sea, and its inhabitants Fomorians or Fomhoraigh.
They appear in intimate connection with the Cruthens or Picts. It
would take too long to quote the numerous passages which show this
traditionary connection between them, but it runs through the whole of
their traditionary .history; and I cannot help suspecting that they have
left their name in the parish in the county of Aberdeenshire termed
Foveran, as the Cruthens have in the neighbouring parish of Cruden.
The reason that I mention this traditionary people is that they were
the great builders of Cyclopean forts in Ireland.
The fortress of Aelech was of a circular form, built of large stones
well fitted together and of great strength, constructed in the style of
Cyclopean architecture. There are still considerable remains of the
stone fortress, and the wall varies from ten to fifteen feet in thickness, and is of immense strength. The circumference of this building was almost 100 yards, and it was surrounded by three great earthen ramparts.
If in these traditions of the Fomhoraigh there is preserved some recollections of these forerunners of the Saxons and Angles, those Frisians who under the generic name of Saxons first invested our coasts and made settlements on our shores, it is probable that we must attribute to them many of those stupendous hill forts which are to be found within no great distance from the eastern shore, and especially those which crown the summits of the hills termed "Laws," and probably many of the sepulchral remains; while it is not impossible that the Cat Stane, with its inscription of "In hoc turpulo jacet Vettafilius Victi," may commemorate by a Eoman hand the tomb of their first leader Vitta, son of Vecta, the traditionary grandfather of Hengist and Horsa.
http://ads.ahds.ac.uk/catalogue/adsdata/arch-352-1/dissemination/pdf/vol_004/4_169_181.pdf
Lochlan was the north of Germany, extending from
the Rhine to the Elbe, and the name of Lochlanach
was originally applied to the ancient traditionary pirates
termed the Fomorians. When the Norwegian and Dan-
ish pirates appeared in the ninth century, they were like-
wise called Lochlanach ; and the name of Lochlan was
transferred to Norway and Denmark, from whence they
came. There is every reason to believe that the Low
German race were preceded, in the more ancient Lochlan,
by a Celtic people.
Full text of "The Dean of Lismore's book : a selection of ancient Gaelic poetry from a manuscript collection made by Sir James M'Gregor, Dean of Lismore, in the beginning of the sixteenth century"
[Archived]Oera Linda Book and the Great Flood - Ancient Mysteries & Alternative History - Unexplained Mysteries Discussion Forums - Page 502
firas - men
Help you learn
Modern English to Old English Vocabulary
310
The legend in its present form contains some references of
historical interest, viz., an instance of the power of protection
or termonn of the saints and the peculiar reference to the
killing of their own kings by the Fir Rois and Mudhorn
Maighens a people who, as MacNeill points out, were of un-
known race.
Miscellany presented to Kuno Meyer by some of his friends and pupils on the occasion of his appointment to the chair of Celtic philology in the University of Berlin
Rus' people
(...)
Another theory is that the name comes from Rüstringen in Frisia (today in Lower Saxony, Germany), a land ruled by the Danish Viking Rorik of Dorestad, who was suggested to be the same as Rurik of Novgorod.
http://en.wikipedia.org/wiki/Rus'_people
Rüstringen is also spelled as Rustringen and Riustringen (see Rolf Bremmer).
Rus' People >>> Fir Rus/Rius/Rois??
Don't forget: the -u- in the "Rustringen" variant of the name of that Frisian county is pronounced like English -oo- as in 'book'.
++++++++++
So we have Chaucians, Frisians and Menapians showing up as neighbours on the south-eastern coasts of the North Sea, and then we have the Fir-Rois, Cauci and Menapi showing up as neighbours on the east coast of Ireland.
The Chaucians (a people portrayed by Tacitus as the OLB portrayed the Fryans) often hooked up with their neighbours the Frisians to raid the Atlantic coasts of Europe up to Iberia during Roman times (some think the Vikings got inspired by what the Frisians did, and it is known that Frisians and Vikings often 'worked' together) - and I start to think they were very closely related to these Frisians/Frisii - and then we have the southern neighbours of the Frisii, the Menapi, who spoke a language (according to a source quoted by Overwijn in his 1941 book about the OLB) closely related to the Old Frisian language.
I wish I wasn't as chaotic as I know I am. Someone could write a bestseller using the available info on Frisian history, even without using the OLB.
The Frisians still carry a name similar to what a 2000 years old source (Tacitus) called them: Frisii.
They settled all over Europe and Russia. A known fact.
They were very dominantly present during the crusades, and during some of these crusades Old Frisian was the lingua franca.
They dominated (or had a large influence on - either as merchants or as pirates -) the Hanze League ages later.
If we have to believe ancient sources (Martinus Hamconius, a Frisian historiographer, and Adam Von Bremen, a German monk) they may have discovered South America in the 10th century.
++++++++++
Country of Fresen
It was one time Tadg was going his next heir's round, into the west of Munster, and his two brothers, Airnelach and Eoghan, along with him. And Cathmann, son of Tabarn, that was king of the beautiful country of Fresen that lay to the south-east of the Great Plain, was searching the sea for what he could find just at that time, and nine of his ships with him.
Gods and Fighting Men: Part I: Part I Book IV: Tadg in Manannan's Islands
Teigue, son of Cian, and heir to the kingship of West Munster, with his followers set out from Ireland to recover his wife and brethren who had been stolen by Cathmann and his band of sea-rovers from Fresen, a land near Spain.
CHAPTER VI
123
[Fresen, Islands of the Mod] (??)
Christine’s Faery List: Works Cited
Islands of Mod - islands from which Ogma was ordered by Bres to bring firing every day (32)
An Irish Myth Concordance D-L
While Cliodna was speaking with him, three bright- coloured birds settled on the great apple-tree : each of them ate an apple and sang such music as would put sick men into their sleep. Cliodna promised that these birds should escort Tadg home to Ireland. She also gave him a beautiful green cup of such virtue that water poured into it turned to wine. He was, however, always to keep it by him ; for, whenever it escaped from him, death would be near at hand. Tadg's companions thought that they had been only a day in the island ; but Cliodna told them that they had in reality been there a whole year. They would fain have stayed longer; but Tadg was still minded to seek for his own people. So they all set sail together and, looking back, found the island already hidden by a druid mist. They were down-hearted for a while, till the birds began to sing and guided them, wrapped in a deep sleep, to Fresen. Here Tadg recovered his people, rested awhile, and then returned in safety to Ireland.
Page:Folk-lore - A Quarterly Review. Volume 17, 1906.djvu/16 - Wikisource, the free online library
=
As heir to a portion of Munster Tadhg made the rounds of his father’s kingdom, and happened to wander into Beiredo Bhunadas in the far west of that land when a Fomorian pirate named Cathmann surrounded his party and took his wife Liban and his two brothers as slaves. Tadhg managed to cut himself free of his enemies and afterwards ordered the building of a curragh suitable for a long ocean-voyage into the western islands. “Very strong it was and had forty ox-hides on of red leather that had been soaked in bark. It was fitted with masts, and oars and pitch, and everything that was wanting. And they put every sort of meat and drink and of clothes in it, that would last them through the length of a year. It is said that they sailed beyond sight of all land and then rowed westward through twenty days and nights and finally came “to high land having a smooth coast.”
Here, Tadhg and thirty of his men scouted the land but found vacant farms, wild sheep and a belligerent ram. Tadhg made a lucky cast of his spear and impaled and killed the animal. Afterwards “they found the bones of very big men on the island but did not know if they had died of sickness or were killed by the rams.” Leaving this island they sailed to two other islands where they noted birds, somewhat like blackbirds but the size of eagles “with red and greenheads.” Their nests contained eggs that were coloured blue and crimson, and when they ate some they were troubled by allergic skin reactions. The “foreigner” who was their pilot said that he had come this way before, but now the ships turned into unknown waters through which they passed for a period of six weeks. When the wind rose the voyagers said that its sound was like that of many tramping feet, “and it piles up in great mountains which were hard to climb.
”Finally, the curragh came into safer waters and
beached at a land where there was a beautiful inlet surrounded by green trees. It was said that the bottom of the estuary was of a glittering silvery sand. Two dozen explorers set out for the hinterland where they found fruiting apple trees, oak trees and hazels overburdened with nuts. Inland, they encountered three fortresses on hills overlooking a plain, and visited each in turn, where they encountered Gaelic heroes long dead.
They visited last with the mythic Clidona and remained as her guests for a year. Afterwards they departed for Ireland led by a company of magical birds which guided them into the Atlantic. As they sailed away the Dead Isles became veiled in “druidic mists" and they were plunged into a deep sleep which continued until they arrived at the Fomorian island of Fresen, which was ruled by their enemy, the king called Cathmann. After a hard fight Tadg liberated his wife and brothers and all returned safely to Ireland.
druidt
Fomori, Fomor Race of beautiful raiders, said to have come from beneath the waves. When they came onto land, they grew to a yard taller than a man and twice as broad.
Celtic Myth Podshow - Character Biographies (P-T)
"Altfriesisches Lesebuch mit Grammatik und Glossar" 1903 ( Old Frisian storybook with grammar and glossary)
"Fresen" is nothing but an old spelling of "Frisians"
Full text of "Altfriesisches Lesebuch mit Grammatik und Glossar"
It's kind of hard to locate this "Fresen", but maybe it was an area in Ireland called after the original homeland of these "Fresen", or Frisians.
Bhreas (Bres) was a king of the Fomorians, and according to a source in a former post his name meant "Frisian"
++++++++
To continue with the Friisian - Irish connection:
"English - Early Irish Wordlist"
Frisian = fresen
http://www.wales.ac.uk/Resources/Documents/Research/CelticLanguages/EnglishEarlyIrishWordList.pdf
fresen
o,m. a Frisian: np. Frainc Fresin Longbaird, Rawl. 116 b 40 = Frainc Frig Fresin ..., Ält. Ir. Dicht. i 31 . Freisin, Auraic. 224 ?. ap. Fresiona, Leb. Gab. i 236 . Frainc + Frési + Longbaird LL 29 a 16 . Cf. dp. fresib LU 8901 ( FB 68 ).
http://www.dil.ie/results-list.asp?mode=BAS&Fuzzy=0&lang=OIr&searchtext=%20fresen%20(Old%20Irish)&sortField=ID&sortDIR=65602&respage=0&resperpage=10&bhcp=1
1 breas
(a) fight, blow; effort
(b) uproar, din: breas
c) Metaph. of a hero, chief (or subst. use of 2 bres ?)
(d) beauty, worth
2 breas
Also bras. great, mighty
http://www.dil.ie/results-list.asp?mode=BAS&Fuzzy=0&lang=OIr&searchtext=%20breas%20(Old%20Irish)&sortField=ID&sortDIR=65602&respage=0&resperpage=10&bhcp=1
Irish Dictionary Online Translation LEXILOGOS >>
Fomor
land lying towards the sea ,' `shore-land ,'
giant or pirate
http://www.dil.ie/results-list.asp?mode=BAS&Fuzzy=0&lang=OIr&searchtext=%20fomor%20(Old%20Irish)&sortField=ID&sortDIR=65602&respage=0&resperpage=10&bhcp=1
"Bhreas" being translated as 'the Frisian' (see aerlier post).
Compare all that with 'land under the sea'.
Pirates, giants, land under the sea, shore-land...
At this moment the Dutch are one of the tallest people on earth, but the Frisians were seen as giants already many ages ago. They sailed the seas, were often pirates, and their 'shore-lands' regularly ended up 'under the sea'.
But one thing is off: the Fomorians were often described as dark, 'swarthy' while the Frisians were often described as 'blond giants'.
And that flood the Irish legends talk about... maybe that flood happened in much more recent times, and not during 'Biblical times' as the Irish monks wanted us to believe?
A bit more:
FRESEN, fris, OIr. frith, a wild mountainous place, a mythic island kingdom occupied by Fomorian pirates. Probably in memory of the Old Norse goddess Freya and/or her twin “brother” Freas, a god of the sun, war and agriculture.
Saidto lay “to the southeast of the Great Plain (of the Sea).”Cathmann raided Munster from this outpost in the Atlantic and carried away Liban the wife of Tadg mac Cian, the heir-apparent to that throne. Following in a hide-covered curragh the prince and his men spent many months at sea visiting Tir-nan-Og before completing the liberation of Liban and the people taken away with her. This lost island in the Atlantic may confer with Frisland, an island community often noted as being southwest of Iceland on maps from the great age of discovery.
The geographer to Queen Elizabeth I noted that his monarch had declared title to “Greenland,Estotiland and Friseland” in November of 1577. In the following year his diary notes that “King Arthur and King Maty, both of them did conquer Gelinda, lately called Friseland.” On a map issued in 1580, these notes are added: “Circa Anno 530 (A,D.) King Arthur not only Conquered Iseland, Groenland, and all the Northern Iles compassing unto Russia, but even unto the North Pole did extend his jurisdiction; and sent Colonies thither, and also unto all the isles between Scotland and Iseland, whereby it is possible that the last named Friseland Island is of the British ancient discovery and possession; and also seeing Groeland beyond Groenland did receive their inhabitants by Arthur, it is credible that the famous Iland Estotiland was by his jurisdiction; and sent Colonies thither, and also unto all the isles between Scotland and Iseland, whereby it is possible that the last named Friseland Island is of the British ancient discovery and possession; and also seeing Groeland beyond Groenland did receive their inhabitants by Arthur, itis credible that the famous Iland Estotiland was by hisfolks possessed.” This being the case, Fresen may confer with An Domhain which was traditionally located in this geographical location and was also said ravaged (and possibly settled) by King Arthur or his kin.
http://www.scribd.com/doc/2366782/druidf
Btw: that 'lost island' is most probably the still existing Faeröer islands. At around 1000-1400 AD Frisians had settled in the southern tip of the archipelago (Akraberg), and practiced piracy (and were finally whiped out by the Black Plague). No doubt they will have called that part of the Faeröer islands "Friesland", after their homeland. Just like "Normandy" in France was named "Normandy", after the 'Northmen'.
==
Ireland's mysterious lands and sunken cities - Legends and Folklore
Jon Douglas Singer
Ireland's Mysterious Lands and Sunken Cities
(Remember : one source said that Lochlan was nothing else but the lowlands of N/W Germany, Denmark, and the Netherlands. It only later became the name for the land where the Vikings came from.)
This is what Maccullough really says:
The idea of a world under the waters is common to many mythologies, and, generally speaking, it originated in the animistic belief that every part of nature has its indwelling spirits. Hence the spirits or gods of the waters were thought of as dwelling below the waters. Tales of supernatural beings appearing out of the waters, the custom of throwing offerings therein, the belief that human beings were carried below the surface or could live in the region beneath the waves, are all connected with this animistic idea. Among the Celts this water-world assumed many aspects of Elysium, and it has names in common with it, e.g. it is called Mag Mell.
Hence in many popular tales it is hardly differentiated from the island Elysium; oversea and under-waves are often synonymous. Hence, too, the belief that such water-worlds as I-Bresail, or Welsh fairy-lands, or sunken cities off the Breton coast, rise periodically to the surface, and would remain there permanently, like an island Elysium, if some mortal would fulfil certain conditions.
The Celtic belief in Tír fa Tonn is closely connected with the current belief in submerged towns or lands, found in greatest detail on the Breton coast. Here there are many such legends, but most prominent are those which tell how the town of Is was submerged because of the wickedness of its people, or of Dahut, its king's daughter, who sometimes still seeks the love of mortals. It is occasionally seen below the waves or even on their surface.
Elsewhere in Celtic regions similar legends are found, and the submersion is the result of a curse, of the breaking of a tabu, or of neglect to cover a sacred well. 2 Probably the tradition of actual cataclysms or inroads of the sea, such as the Celts encountered on the coasts of Holland, may account for some of these legends, which then mingled with myths of the divine water-world.
http://www.usa-anti-communist.net/Witchcraft_Historical/Religion_of_the_Ancient_Celts_1911_MacCullochJA.pdf
==
230:2 Ancient Laws of Ireland, i. 23. In one MS. Adam is said to have been created thus--his body of earth, his blood of the sea, his face of the sun, his breath of the wind, etc. This is also found in a Frisian tale (Vigfusson-Powell, Corpus Poet. Bor. i. 479), and both stories present an inversion of well-known myths about the creation of the universe from the members of a giant.
http://www.usa-anti-communist.net/Witchcraft_Historical/Religion_of_the_Ancient_Celts_1911_MacCullochJA.pdf
==
So Menapians, Chauci, Frisians (as Fir Rois? Fresen?) all ended up in Ireland, three closely related tribes. Maybe resettling in this new land after their homeland got flooded (4th century BC). And in Ireland they again became neighbours.
And if we have to believe the legends, the Frisians were in Ireland many ages before that, as the Fomorians.
So, let's say, the ancient Irish knew of the Frisians, but did anyone ever read one word about Ireland in the OLB?
++++++++++
The Book of Conquests allows that the Tuatha were descended from Japhet, though in some way demons; or, in Christian language, heathen deities. One Irish word was often applied to them, viz. Liabra, or phantoms. It is believed that at least one Tuath warrior, named Breas, could speak in native Irish to the aboriginal Firbolgs.
Part II. Early Religions Of The Irish: Irish Magic, and Tuatha De Danaans
Actually it is said Sreng and Breas could understand eachother. That's all as far as I know.
celtic legend | Tumblr
Breas is seen as a king of the Fomorians (or became their king after he married one of their princesses). So he could talk with the Fir Bolg. Would that mean that the Fomorians and the Fir Bolg were once neighbours in another country? Like the Frisii and the Belgae?? Both speaking closely related languages?
+++++++
The Singer guy tries to make writers who merely mention that the "Land under the waves" could have been the sunken part of the Netherlands look ridiculous.
Well, I not only found Maccullough's book, but also Brown's book:
Iwain; a study in the origins of Arthurian romance (1903)
Author: Brown, Arthur Charles Lewis
Iwain; a study in the origins of Arthurian romance : Brown, Arthur Charles Lewis : Free Download & Streaming : Internet Archive
(and enter "Holland" in the search window of the online version of the book)
I don't see why this Singer is so agitated about it: these other writers merely mention it in a few words, like "Some say ...".
And it doesn't seem too far fetched to assume tribes living at the ancient coasts of Belgium, the Netherlands and N/W Germany fled to Ireland after their country got flooded (I suggest it's the flood in the 4th century BC, but there have been many more and also much more ancient ones).
However, it seems to be a kind of accepted idea; look at how someone translated an Irish poem:
D'aithneoinn do ghlór as seo go Tír-fo-Thoinn
Is sheasfainn sa tsneachta is tú ag gabháil fhoinn go binn
Éist, a stór, tá ceol ar an ngaoth
Is casfar le chéile sinn roimh dhul faoi don ghrian.
I’d know your voice from here to the land beneath the waves, *
and would stand in the snow while you sang a tune sweetly.
Listen, o darling, there’s music on the wind,
And we will meet before the going down of the sun.
[* poetic name for the Netherlands]
http://www.irishgaelictranslator.com/translation/topic90160.html
Sunday, August 12, 2012
Tuesday, July 24, 2012
Een Beetgumer Muiderkring?
(Translation will follow. Hopefully during my lifetime...)
Een Beetgumer Muiderkring?
http://en.wikipedia.org/wiki/Muiderkring
A newspaper article in the Leeuwarder Courant 19-02-1972
"De bestudering van het Oera Linda Boek
heeft in toenemende mate geleden onder het
uitgangspunt. Nauwelijks was het boek er, of
men begon zich af te vragen: is het een falsum?
of is het een grap! een pastiche? wie
kan het gemaakt hebben? maar dan in de zin
van: wie kan het falsum gemaakt hebben of
een grap hebben willen uithalen? wie zit of
wie zaten er achter Cornelis Over de Linde?
en wie zijn de slachtoffers? (...) Een van
de gevolgen daarvan was, dat ook in die gevallen
waar men betrekkelijk recente interpolaties
in de tekst kon aantonen, of meende te
kunnen aantonen, men hoe langer hoe minder
aandacht begon te geven aan de tekst zelf,
zoals die er dan eventueel overbleef. Men
werkte dus steeds meer aan de perifere fenomenen
en steeds minder aan het enige werkelijke
uitgangspunt, die eigenaardige of zo men
wil wonderlijke tekst, die overigens zo wonderlijk
niet is. Dit laatste althans toont deze
beschouwing ons nu weer, en wel omdat de
schrijver opnieuw de tekst au sérieux is gaan
nemen en zich daarbij is gaan afvragen waar
zij kan thuishoren en ontstaan kan zijn in de
cultuurgeschiedenis. Ook al zou het waar blijken
te zijn (...) dat het in de kring van de
familie waartoe Eelco Verwijs behoorde, thans
nog bekend is dat er indertijd een grap is bedoeld
die toen uit de hand is gelopen, dan
nog blijft er een tekst, die ontdaan van wat
men er aan kan hebben veranderd, niet vanuit
het midden van de negentiende eeuw in zijn
ontstaan begrepen kan worden, maar wel
vanuit de cultuuren-en beschavingsgeschiedenis
waarheen de hier volgende beschouwing ons
brengt. Dat kan het wettigen dat, indien zij
dat wil, straks de filologie weer met haar techniek
en methode nieuwe en andere peilingen
gaat verrichten teneinde te begrijpen wat er
met de tekst gebeurd is en welke de omstandigheden
waren op de weg die voerde naar de
’affaire’.
Het is deze wending welke de tekst
centraal stelt, die hoognodig was om opnieuw
te kunnen beginnen met een onderzoek, dat
anders dreigt te stranden op de filologische
methode. Dit is het wat deze publicatie zo bijzonder
welkom maakt".
===
Sixma van Heemstra en het Oera Linda Bok
Met dit nogal moeizaam in het origineel
(Nederlands) geschreven en in
al evenzeer compact Frans vertaalde
voorwoord geeft prof. dr. W. Hellinga
een compliment aan (dr) F. S. Sixma
(baron) van Heemstra voor zijn wat de
hoogleraar uit Amsterdam noemt essay
onder de titel "Le probleme de l’VVRA
LINDA BOK", dat op kosten van de
auteur in rotaprint (58 pag. prijs nog
niet bekend te verkrijgen bij Brinkman
Singel 319, Amsterdam) en bij
Librairie celtique 108bis Rue de Rennes
Parijs) zojuist is verschenen. Ja,
het Oera Linda Boek (de opmerkzame
lezer zal vaststellen dat Hellinga de
lezing van de titel door Van Heemstra
niet overneemt) heeft een nieuwe
bestudeerder gevonden en al zou de
verschijning van deze "étude critique
sur la formation de la chronique"
(gevolgd door een Franse vertaling van
het eerste hoofdstuk) alleen maar tot
resultaat hebben, dat Hellinga c.s. hun
omvangrijk onderzoek van een jaar of
twaalf geleden nu eindelijk eens wilden
afronden of mr. G. J. van der Meij de
in een voordracht al eens openbaar
gemaakte resultaten van zijn naspeuringen
in het licht zou geven, dan zou er al
reden zijn het hypothetische werkstuk
van een historicus (tevens kunsthistoricus)
die in 1954 in zijn "Nei in oare
wrald" zich al met het OLB bezighield,
als een prikkelende uitdaging te begroeten
ten. Het is niet mogelijk op deze plaats
ook maar zeer ten dele in te gaan op
de "zaak OLB".
Herdenkingsgeschrift
Wat het OLB zelf betreft de Encyclopedie
van Friesland gewaagt van een
"geheimzinnig geschrift deels, kroniek
van de familie Over de Linden, deels
document van de oudste Fr. geschiedenis.
Zou dateren uit de 13de eeuw
(...) Weinigen geloven nu meer in de
echtheid (...) Het origineel berust in
de Prov. Bibliotheek te Leeuwarden."
J. Kalma kon een dikke en verdienstelijke
bibliografie over "Thet Oera Linda
Boek" publiceren (1956), grotendeels als
gevolg van de discussies die oplaaiden
onmiddellijk nadat J. G. Ottema precies
een eeuw geleden het omstreden handschrift
in druk en met een Nederlandse
vertaling deed verschijnen. Hoewel louter
toeval zou men het boekje van Sixma
van Heemstra als een herdenkingsgeschrift
1872-1972 kunnen beschouwen.
In elk geval is het een
owerdenkingsgeschrift, want het dient
gezegd dat de auteur een geheel nieuw
licht werpt op een oeuvre, waarover
Multatuli vol bewondering eens heeft
geschreven: "Eén ding is zeker: Ik ken
niemand die den literarischen vorm aan
’t boek geven kon. ’t Is opmerkelijk dat
hierop door de aanvallers der echtheid
zoo weinig gelet wordt."
Naar aanleiding van de opvatting dat
Eelco Verwijs (1830-1880, o.m. archivaris-
bibliothecaris van Friesland) de
schrijver zou zijn merkte Eduard Douwes
Dekker op: "Welnu dan is E. V.
een groot kunstenaar, die, dunkt me,
moeite zou hebben gehad zich als
zoodanig zoo lang te verbergen." Ook
Sixma van Heemstra ziet in het midden
van de vorige eeuw zo’n kunstenaar
niet. En voor hem is het OLB inderdaad
een werk van hoog literair gehalte,
waarbij zijn voorkeur uitgaat naar het
eerste hoofdstuk, dat hij dan ook onder
de titel "Telle est notre origine (That is
vsa forma skednise)" met veel overgave
gave in het Frans heeft vertaald en wel
als gold het een gedicht. Hij geeft er
ook die vorm aan omdat hij nauwkeurig
de interpunctie van het origineel
volgt en na elke punt met een nieuwe
regel begint. Er ontstaat dan inderdaad
een suggestiever geheel dan een vertaling
waarbij alle regels doorlopen.
Achttiende eeuw?
Waar komt nu de studie van de
bewoner van de Kolthof te Laag-Zuthem
in het kort op neer? Sixma van
Heemstra gaat er van uit, dat het OLB
zoals dat in de Prov. Bibliotheek
bewaard wordt, niet het origineel is.
Reeds P. F. J. Obbema (die overigens
wat de maker betreft meer in de
richting van J. H. Halbertsma dacht)
kon meedelen: "Uit doorhalingen en
verschrijvingen in het handschrift
blijkt dat de copiïst zijn tekst bij het
afschrijven opnieuw redigeerde. Hij liet
hele passages weg, in andere gevallen
veranderde hij de woordkeuze. Enkele
katernen werden herschreven: de tekst
ervan werd belangrijk ingekort of
verlengd nadat de volgende katernen al
waren begonnen. Het laatste blad van
het handschrift werd van f 191-192
verwijderd en gebruikt voor de prologen
(Joost Hiddes Halbertsma 1969
blaz 335).
Deze vaststelling laat de mogelijkheid
open voor het oorspronkelijke manuscript
een andere tijd te stellen dan het
midden van de negentiende eeuw. Bijvoorbeeld
de achttiende, toen het "in de
lucht" zat geheel of gedeeltelijk verdichte
antieke dichtwerken vol romantisch-
nationale geest te scheppen, niet
om een practical joke te plegen, maar
om het gevoel een uitlaat te verschaffen:
de Songs of Ossian van MacPherson,
het epos Barzaz Breiz van de
Bretons, de Finse Kalewala van Lönnrot.
Of om, wat Friesland betreft, een
kroniek die naar de geest meer zou
aansluiten bij de humanistische kronieken
uit de zestiende en zeventiende
eeuw en zich afzette tegen het werk
van Ubbo Emmius. Vooral in adellijke
Friese kring waar men of nog lang
roomskatholiek was of een humanistisch
protestantisme aanhing was er
kritiek op Emmius. Met het Oera Linda
Bok werd een "echte" kroniek bedoeld.
Hoe kon die ontstaan en waar?
==
Carlson en Vegelin
Sixma van Heemstra denkt aan het
slot Ter Home te Beetgum, waar omstreeks
1700 de Zweedse graaf Carlson
woonde, de bezitter van een bibliotheek
van 20.000 (Encyclopedie: 12.000) delen.
Hier, zo blijkt uit de bewaard
gebleven inventaris, was alle materiaal
voorhanden om een kroniek samen te
stellen die humanisme aan nationalisme
paarde en waarbij zelfs een werk als
"Atlantica" van Olaus Rudbeck de "runen"
kon opleveren waarin het OLB is
geschreven. Gustaf Carlson, die trouwde
met Isabelle S. thoe Schwartzenberg
en Hohenlansberg, wordt in de
Encyclopedie "zeer geleerd" genoemd.
Hij zou uitgaande van de in Zweden
bekende sage, dat de Friezen de oudste
bewoners van zijn land waren, belangstelling
stelling voor zijn nieuwe "heitelan"
hebben kunnen opvatten. Hij bezat in
elk geval een exemplaar van de "Gysbert
Japicx". Op het slot had men
nauwe relaties met de familie Vegelin,
van oorsprong Zwitsers. Het is alweer
een sage, die verband legt tussen de
aanwezigheid van Friezen (en trouwens
ook van Zweden!) in het Zwitserse
Ober-Haslidal.
In de familie Vegelin nu komt een
Hessel voor, van wie de Duitser Zacharias
Konrad von Uffenbach in zijn
reisverslag bericht, dat hij had horen
zeggen, dat Hessel Vegelin zich schriftelijk
terdege in het oud-Fries kon uitdrukken.
Dit geeft Van Heemstra reden hem
"le spécialiste par excellence du
langage vieux-frison" te noemen waarbij
men natuurlijk een vraagteken kan
zetten. Desgevraagd bleek de auteur
ons over Hessel niet meer te kunnen
vertellen dan dat hij grietman van
Haskerland en Utingeradeel was en
gehuwd met Maria Assuerusdr van
Viersen. Hij overleed in 1715.
Hessel zou verantwoordelijk zijn voor
de taal van het OLB, dat zo moeten wij
ons voorstellen zou zijn geconcipieerd
door een soort Beetgumer Muiderkring.
Overigens zei Van Heemstra ons in de
taal van het OLB meer een door het
Stadfries beïnvloed Midfries te zien
dan "oud-Fries". Als het OLB werkelijk
omstreeks 1860 zou zijn "bedacht", zou
de taal meer in de trant van de
Iduna-geschriften van Harmen Sytstra
c.s. zijn gesteld zo meent hij. Bij dit
alles zouden de later door Bolhuis van
Zeeburg afgekraakte "fantastische"
Friese kronieken inspirerend op de
veronderstelde groep hebben gewerkt,
waarvan de filosofische gedachten ook
in het OLB werden neergelegd. Voor die
tijd is ook de fantastische woordverklaring
als humanistische uiting tekenend.
VVRALDA BOK
Na deze hypothese voert de auteur de
Opsterlandse grietman Augustinus
Lycklama (1670-1744) als pion in het
"spel" ten tonele. Geïnspireerd door het
Burmania Boek van Johannes Hilarides
(een bewerking van de Tractatus de
Nobilitate) zou deze er toegekomen zijn
het manuscript - Lyckama komt voor
op een naamlijst van bezoekers van de
huize Vegelin - niet alleen te voorzien
van een inleiding, maar de oorspronkelijke
titel, die geluid zou moeten hebben
VVRALDA BOK (dit is: het oeroude
boek!) door toevoeging van twee "runen"
te veranderen in VVRA LINDA BOK,
daarmee een relatie leggend met
de streek van zijn voorouders: het gebied
"over de Linde" (Lyckle Eabeles, de
stamvader, kwam uit Steenwijk).
Dat in de inleiding de Friese voorhistorie
wordt voortgezet door Liko,
brengt Van Heemstra er toe hierin een
relatie te zien met de naam Lyckle
(zoals - zo zouden wij willen opmerken
ken - in de door Van Heemstra niet
ter sprake gebrachte Hiddo de genoemde
de Obbema een toespeling op (Joost)
Hiddes Halbertsma heeft willen zien.
Als overschrijver noemt Van Heemstra
- naar onze smaak volledig willekeurig -
de officiele Friese geschiedschrijver
schrijver Albertus Hublingh, uit Oldeberkoop
berkoop, "bij Makkinga waar Augustinus
zijn jeugd doorbracht" en bovendien
een beschermeling van Onno
Zwier van Haren uit Wolvega. Hij zou
verantwoordelijk zijn voor de figuur
van de Friese koningin Adela om in
deze naam (Sarah) Adel te eren Van
Haren's vrouw.
Telle est notre origens:
VVr’alda, unique, auguste et eternel,
fut au commencement.
Alors vint Temps.
Temps fit toute chose,
dont Terre
Terro procréa toute graminé, herbage et arbre,
tout cheptel ot touts vermine.
Elle créa le jour
tout ce qu’il y a de superba et da cherj
elle créa la nuit
tout ce qu’il y a da mal et de mauvais
Apres la douzieme fete de Joel,
elle enfanta trois filles:
Van Heemstra wijst er terecht op dat
zijn broer Willem van Haren (1710-
1768) bekend werd door het grote
gedicht Friso, dat ook in een Franse
vertaling verscheen. Hij had bij het
noemen van deze naam nog kunnen
verwijzen naar een onlangs door Freark
Dam in It Beaken (des. 1971 p 241)
aan Paden fen Fryslan I ontleende
uitlating van dr G. A. Wumkes "Ik wit
gjin boek det sa ynderlik bisibbe is mei
Van Haren’s Friso as it Oera Linda
Boek. Nei de styl mei it mear modern
weze mar nei de ynhald scoe Willem
van Haren de skriuwer der fen weze
kinnen ha." Geen bewijs uiteraard,
maar wel een uitspraak die goed zou
passen in de conceptie van de schrijver
uit Laag-Zuthem.
Van Lycklama via Hublingh is het
een hele stap naar Enkhuizen, de
aanvankelijke woonplaats van de familie
Over de Linden. Van Heemstra, die zich
baseert op de genealogie door W. Tsj.
Vleer (1952) stelt, dat indirect valt aan
te nemen dat het Oera Linda Boek (in
de versie Hublingh dus) al in 1776 in
Enkhuizen aanwezig was. Hoe het daar
gekomen is, wordt niet duidelijk, maar
de boekhandelaar Johannes verklaarde
in dat jaar bij zijn huwelijk de naam
Over de Linden te dragen, welke naam
Van Heemstra niet wil uitleggen als
Tegenover de Linden, maar als: over de
rivier de Linde. Merkwaardig is het
devies bij zijn wapen (drie linden),
namelijk ?"Wak", welke oproep om
waakzaam te zijn precies zo in de tekst
van OLB voorkomt.
Van den Bergh
Na de vele namen die zijn genoemd,
zal het verwonderen dat Van Heemstra
opnieuw een geleerde meent te kunnen
(moeten) aanwijzen als de vervaardiger
van het handschrift zoals dat nu in de
P.B. berust, namelijk L.P.C. Van den
Bergh, directeur-generaal van de
Rijksarchieven en een bekend publicist
op het gebied van mythologie, volksoverlevering,
sagen enz., van wie onder
meer het Kritisch Woordenboek der
Ned Mythologie afkomstig is. Daarin
vond Van Heemstra voor een zogeheten
godin de naam Urth, "die niet anders
kan zijn dan de Jrtha in het VVra
Linda Bok". Men zou ook kunnen
aanvoeren dat niet Van den Bergh zijn
Urth als Jrtha in het OLB had gevonden,
maar de overschrijver Jrtha formeerde
naar de Urth uit het woordenboek
boek (1836), zo zouden wij willen
opmerken.
Van den Bergh zou de kroniek hebben
ben gerestaureerd, niet met de bedoeling
om iemand er in te laten lopen,
maar, zo betoogt Van Heemstra, met
====
hetzelfde "agressieve romantisme"
waarmee Viollet-le-Duc en zijn Nederlandse
leerling Cuypers "gotische" kathedralen
deden herrijzen. Later zag hij
zijn werk als een soort jeugdzonde en
hij ontdeed er zich van door het ter
hand te stellen van Cornelis over de
Linden, de scheepsbouwer uit den Helder.
Waarna via hem Eelco Verwijs in
1867 met het OLB in kennis werd
gesteld. Enzovoort enzovoort.
Ziehier beknopt - te beknopt als
men nagaat hoe de auteur om Hellinga
nog eens te citeren moeite heeft
gedaan de tekst "te plaatsen in een veel
groter verband dan dat waarin de
aandacht van de filologen zich tot nu
toe bewoog" - de hypothese van Van
Heemstra die zo als alles wat tot nu toe
over het geheimzinnige geschrift is
gepubliceerd wel onmiddellijk zijn pro’s
zowel als zijn contra’s zal oproepen.
Plausibiliteit
Men zal niet verwachten dat wij,
afgezien van enkele aantekeningen die
wij hierboven in het voorbijgaan maakten,
ten ons zullen uitspreken over de
plausibiliteit van zeer veel in het
verhaal (Hellinga). Wel willen wij
onze bewondering uitspreken voor de
grote belezenheid van de auteur, met
name blijkend uit het commentaar op
het eerste hoofdstuk. De winst in het
algemeen van zijn langdurige speurtochten
lijkt ons dat het OLB hier
inderdaad wordt losgemaakt van de
zaak, de "affaire" zoals ook Hellinga in
zijn "Préface" opmerkt. Tenzij men de
mening is toegedaan, dat het OLB als
geschrift in het geheel niet los van de
"zaak" te denken is. Waarover dan
opnieuw een essay geschreven zou
kunnen worden. Want ook na deze
publicatie uit het "Over de Lindense"
(en tegelijk ook het Overijsselse!) is
"Le probleme de l'VVVRA LINDA BOK"
zeker nog niet opgelost. Al was het
alleen maar omdat de auteur suggereert,
dat er een "oer-OLB" heeft bestaan.
Hetgeen echter nog steeds te bewijzen valt.
S.J. VAN DER MOLEN
Source:
http://www.archiefleeuwardercourant.nl/vw/page.do;jsessionid=D0A04B7DC16C042438761DF3561A4D52?code=LC&id=LC-19720219-029&aid=LC-19720219-29005
Een Beetgumer Muiderkring?
http://en.wikipedia.org/wiki/Muiderkring
A newspaper article in the Leeuwarder Courant 19-02-1972
"De bestudering van het Oera Linda Boek
heeft in toenemende mate geleden onder het
uitgangspunt. Nauwelijks was het boek er, of
men begon zich af te vragen: is het een falsum?
of is het een grap! een pastiche? wie
kan het gemaakt hebben? maar dan in de zin
van: wie kan het falsum gemaakt hebben of
een grap hebben willen uithalen? wie zit of
wie zaten er achter Cornelis Over de Linde?
en wie zijn de slachtoffers? (...) Een van
de gevolgen daarvan was, dat ook in die gevallen
waar men betrekkelijk recente interpolaties
in de tekst kon aantonen, of meende te
kunnen aantonen, men hoe langer hoe minder
aandacht begon te geven aan de tekst zelf,
zoals die er dan eventueel overbleef. Men
werkte dus steeds meer aan de perifere fenomenen
en steeds minder aan het enige werkelijke
uitgangspunt, die eigenaardige of zo men
wil wonderlijke tekst, die overigens zo wonderlijk
niet is. Dit laatste althans toont deze
beschouwing ons nu weer, en wel omdat de
schrijver opnieuw de tekst au sérieux is gaan
nemen en zich daarbij is gaan afvragen waar
zij kan thuishoren en ontstaan kan zijn in de
cultuurgeschiedenis. Ook al zou het waar blijken
te zijn (...) dat het in de kring van de
familie waartoe Eelco Verwijs behoorde, thans
nog bekend is dat er indertijd een grap is bedoeld
die toen uit de hand is gelopen, dan
nog blijft er een tekst, die ontdaan van wat
men er aan kan hebben veranderd, niet vanuit
het midden van de negentiende eeuw in zijn
ontstaan begrepen kan worden, maar wel
vanuit de cultuuren-en beschavingsgeschiedenis
waarheen de hier volgende beschouwing ons
brengt. Dat kan het wettigen dat, indien zij
dat wil, straks de filologie weer met haar techniek
en methode nieuwe en andere peilingen
gaat verrichten teneinde te begrijpen wat er
met de tekst gebeurd is en welke de omstandigheden
waren op de weg die voerde naar de
’affaire’.
Het is deze wending welke de tekst
centraal stelt, die hoognodig was om opnieuw
te kunnen beginnen met een onderzoek, dat
anders dreigt te stranden op de filologische
methode. Dit is het wat deze publicatie zo bijzonder
welkom maakt".
===
Sixma van Heemstra en het Oera Linda Bok
Met dit nogal moeizaam in het origineel
(Nederlands) geschreven en in
al evenzeer compact Frans vertaalde
voorwoord geeft prof. dr. W. Hellinga
een compliment aan (dr) F. S. Sixma
(baron) van Heemstra voor zijn wat de
hoogleraar uit Amsterdam noemt essay
onder de titel "Le probleme de l’VVRA
LINDA BOK", dat op kosten van de
auteur in rotaprint (58 pag. prijs nog
niet bekend te verkrijgen bij Brinkman
Singel 319, Amsterdam) en bij
Librairie celtique 108bis Rue de Rennes
Parijs) zojuist is verschenen. Ja,
het Oera Linda Boek (de opmerkzame
lezer zal vaststellen dat Hellinga de
lezing van de titel door Van Heemstra
niet overneemt) heeft een nieuwe
bestudeerder gevonden en al zou de
verschijning van deze "étude critique
sur la formation de la chronique"
(gevolgd door een Franse vertaling van
het eerste hoofdstuk) alleen maar tot
resultaat hebben, dat Hellinga c.s. hun
omvangrijk onderzoek van een jaar of
twaalf geleden nu eindelijk eens wilden
afronden of mr. G. J. van der Meij de
in een voordracht al eens openbaar
gemaakte resultaten van zijn naspeuringen
in het licht zou geven, dan zou er al
reden zijn het hypothetische werkstuk
van een historicus (tevens kunsthistoricus)
die in 1954 in zijn "Nei in oare
wrald" zich al met het OLB bezighield,
als een prikkelende uitdaging te begroeten
ten. Het is niet mogelijk op deze plaats
ook maar zeer ten dele in te gaan op
de "zaak OLB".
Herdenkingsgeschrift
Wat het OLB zelf betreft de Encyclopedie
van Friesland gewaagt van een
"geheimzinnig geschrift deels, kroniek
van de familie Over de Linden, deels
document van de oudste Fr. geschiedenis.
Zou dateren uit de 13de eeuw
(...) Weinigen geloven nu meer in de
echtheid (...) Het origineel berust in
de Prov. Bibliotheek te Leeuwarden."
J. Kalma kon een dikke en verdienstelijke
bibliografie over "Thet Oera Linda
Boek" publiceren (1956), grotendeels als
gevolg van de discussies die oplaaiden
onmiddellijk nadat J. G. Ottema precies
een eeuw geleden het omstreden handschrift
in druk en met een Nederlandse
vertaling deed verschijnen. Hoewel louter
toeval zou men het boekje van Sixma
van Heemstra als een herdenkingsgeschrift
1872-1972 kunnen beschouwen.
In elk geval is het een
owerdenkingsgeschrift, want het dient
gezegd dat de auteur een geheel nieuw
licht werpt op een oeuvre, waarover
Multatuli vol bewondering eens heeft
geschreven: "Eén ding is zeker: Ik ken
niemand die den literarischen vorm aan
’t boek geven kon. ’t Is opmerkelijk dat
hierop door de aanvallers der echtheid
zoo weinig gelet wordt."
Naar aanleiding van de opvatting dat
Eelco Verwijs (1830-1880, o.m. archivaris-
bibliothecaris van Friesland) de
schrijver zou zijn merkte Eduard Douwes
Dekker op: "Welnu dan is E. V.
een groot kunstenaar, die, dunkt me,
moeite zou hebben gehad zich als
zoodanig zoo lang te verbergen." Ook
Sixma van Heemstra ziet in het midden
van de vorige eeuw zo’n kunstenaar
niet. En voor hem is het OLB inderdaad
een werk van hoog literair gehalte,
waarbij zijn voorkeur uitgaat naar het
eerste hoofdstuk, dat hij dan ook onder
de titel "Telle est notre origine (That is
vsa forma skednise)" met veel overgave
gave in het Frans heeft vertaald en wel
als gold het een gedicht. Hij geeft er
ook die vorm aan omdat hij nauwkeurig
de interpunctie van het origineel
volgt en na elke punt met een nieuwe
regel begint. Er ontstaat dan inderdaad
een suggestiever geheel dan een vertaling
waarbij alle regels doorlopen.
Achttiende eeuw?
Waar komt nu de studie van de
bewoner van de Kolthof te Laag-Zuthem
in het kort op neer? Sixma van
Heemstra gaat er van uit, dat het OLB
zoals dat in de Prov. Bibliotheek
bewaard wordt, niet het origineel is.
Reeds P. F. J. Obbema (die overigens
wat de maker betreft meer in de
richting van J. H. Halbertsma dacht)
kon meedelen: "Uit doorhalingen en
verschrijvingen in het handschrift
blijkt dat de copiïst zijn tekst bij het
afschrijven opnieuw redigeerde. Hij liet
hele passages weg, in andere gevallen
veranderde hij de woordkeuze. Enkele
katernen werden herschreven: de tekst
ervan werd belangrijk ingekort of
verlengd nadat de volgende katernen al
waren begonnen. Het laatste blad van
het handschrift werd van f 191-192
verwijderd en gebruikt voor de prologen
(Joost Hiddes Halbertsma 1969
blaz 335).
Deze vaststelling laat de mogelijkheid
open voor het oorspronkelijke manuscript
een andere tijd te stellen dan het
midden van de negentiende eeuw. Bijvoorbeeld
de achttiende, toen het "in de
lucht" zat geheel of gedeeltelijk verdichte
antieke dichtwerken vol romantisch-
nationale geest te scheppen, niet
om een practical joke te plegen, maar
om het gevoel een uitlaat te verschaffen:
de Songs of Ossian van MacPherson,
het epos Barzaz Breiz van de
Bretons, de Finse Kalewala van Lönnrot.
Of om, wat Friesland betreft, een
kroniek die naar de geest meer zou
aansluiten bij de humanistische kronieken
uit de zestiende en zeventiende
eeuw en zich afzette tegen het werk
van Ubbo Emmius. Vooral in adellijke
Friese kring waar men of nog lang
roomskatholiek was of een humanistisch
protestantisme aanhing was er
kritiek op Emmius. Met het Oera Linda
Bok werd een "echte" kroniek bedoeld.
Hoe kon die ontstaan en waar?
==
Carlson en Vegelin
Sixma van Heemstra denkt aan het
slot Ter Home te Beetgum, waar omstreeks
1700 de Zweedse graaf Carlson
woonde, de bezitter van een bibliotheek
van 20.000 (Encyclopedie: 12.000) delen.
Hier, zo blijkt uit de bewaard
gebleven inventaris, was alle materiaal
voorhanden om een kroniek samen te
stellen die humanisme aan nationalisme
paarde en waarbij zelfs een werk als
"Atlantica" van Olaus Rudbeck de "runen"
kon opleveren waarin het OLB is
geschreven. Gustaf Carlson, die trouwde
met Isabelle S. thoe Schwartzenberg
en Hohenlansberg, wordt in de
Encyclopedie "zeer geleerd" genoemd.
Hij zou uitgaande van de in Zweden
bekende sage, dat de Friezen de oudste
bewoners van zijn land waren, belangstelling
stelling voor zijn nieuwe "heitelan"
hebben kunnen opvatten. Hij bezat in
elk geval een exemplaar van de "Gysbert
Japicx". Op het slot had men
nauwe relaties met de familie Vegelin,
van oorsprong Zwitsers. Het is alweer
een sage, die verband legt tussen de
aanwezigheid van Friezen (en trouwens
ook van Zweden!) in het Zwitserse
Ober-Haslidal.
In de familie Vegelin nu komt een
Hessel voor, van wie de Duitser Zacharias
Konrad von Uffenbach in zijn
reisverslag bericht, dat hij had horen
zeggen, dat Hessel Vegelin zich schriftelijk
terdege in het oud-Fries kon uitdrukken.
Dit geeft Van Heemstra reden hem
"le spécialiste par excellence du
langage vieux-frison" te noemen waarbij
men natuurlijk een vraagteken kan
zetten. Desgevraagd bleek de auteur
ons over Hessel niet meer te kunnen
vertellen dan dat hij grietman van
Haskerland en Utingeradeel was en
gehuwd met Maria Assuerusdr van
Viersen. Hij overleed in 1715.
Hessel zou verantwoordelijk zijn voor
de taal van het OLB, dat zo moeten wij
ons voorstellen zou zijn geconcipieerd
door een soort Beetgumer Muiderkring.
Overigens zei Van Heemstra ons in de
taal van het OLB meer een door het
Stadfries beïnvloed Midfries te zien
dan "oud-Fries". Als het OLB werkelijk
omstreeks 1860 zou zijn "bedacht", zou
de taal meer in de trant van de
Iduna-geschriften van Harmen Sytstra
c.s. zijn gesteld zo meent hij. Bij dit
alles zouden de later door Bolhuis van
Zeeburg afgekraakte "fantastische"
Friese kronieken inspirerend op de
veronderstelde groep hebben gewerkt,
waarvan de filosofische gedachten ook
in het OLB werden neergelegd. Voor die
tijd is ook de fantastische woordverklaring
als humanistische uiting tekenend.
VVRALDA BOK
Na deze hypothese voert de auteur de
Opsterlandse grietman Augustinus
Lycklama (1670-1744) als pion in het
"spel" ten tonele. Geïnspireerd door het
Burmania Boek van Johannes Hilarides
(een bewerking van de Tractatus de
Nobilitate) zou deze er toegekomen zijn
het manuscript - Lyckama komt voor
op een naamlijst van bezoekers van de
huize Vegelin - niet alleen te voorzien
van een inleiding, maar de oorspronkelijke
titel, die geluid zou moeten hebben
VVRALDA BOK (dit is: het oeroude
boek!) door toevoeging van twee "runen"
te veranderen in VVRA LINDA BOK,
daarmee een relatie leggend met
de streek van zijn voorouders: het gebied
"over de Linde" (Lyckle Eabeles, de
stamvader, kwam uit Steenwijk).
Dat in de inleiding de Friese voorhistorie
wordt voortgezet door Liko,
brengt Van Heemstra er toe hierin een
relatie te zien met de naam Lyckle
(zoals - zo zouden wij willen opmerken
ken - in de door Van Heemstra niet
ter sprake gebrachte Hiddo de genoemde
de Obbema een toespeling op (Joost)
Hiddes Halbertsma heeft willen zien.
Als overschrijver noemt Van Heemstra
- naar onze smaak volledig willekeurig -
de officiele Friese geschiedschrijver
schrijver Albertus Hublingh, uit Oldeberkoop
berkoop, "bij Makkinga waar Augustinus
zijn jeugd doorbracht" en bovendien
een beschermeling van Onno
Zwier van Haren uit Wolvega. Hij zou
verantwoordelijk zijn voor de figuur
van de Friese koningin Adela om in
deze naam (Sarah) Adel te eren Van
Haren's vrouw.
Telle est notre origens:
VVr’alda, unique, auguste et eternel,
fut au commencement.
Alors vint Temps.
Temps fit toute chose,
dont Terre
Terro procréa toute graminé, herbage et arbre,
tout cheptel ot touts vermine.
Elle créa le jour
tout ce qu’il y a de superba et da cherj
elle créa la nuit
tout ce qu’il y a da mal et de mauvais
Apres la douzieme fete de Joel,
elle enfanta trois filles:
Van Heemstra wijst er terecht op dat
zijn broer Willem van Haren (1710-
1768) bekend werd door het grote
gedicht Friso, dat ook in een Franse
vertaling verscheen. Hij had bij het
noemen van deze naam nog kunnen
verwijzen naar een onlangs door Freark
Dam in It Beaken (des. 1971 p 241)
aan Paden fen Fryslan I ontleende
uitlating van dr G. A. Wumkes "Ik wit
gjin boek det sa ynderlik bisibbe is mei
Van Haren’s Friso as it Oera Linda
Boek. Nei de styl mei it mear modern
weze mar nei de ynhald scoe Willem
van Haren de skriuwer der fen weze
kinnen ha." Geen bewijs uiteraard,
maar wel een uitspraak die goed zou
passen in de conceptie van de schrijver
uit Laag-Zuthem.
Van Lycklama via Hublingh is het
een hele stap naar Enkhuizen, de
aanvankelijke woonplaats van de familie
Over de Linden. Van Heemstra, die zich
baseert op de genealogie door W. Tsj.
Vleer (1952) stelt, dat indirect valt aan
te nemen dat het Oera Linda Boek (in
de versie Hublingh dus) al in 1776 in
Enkhuizen aanwezig was. Hoe het daar
gekomen is, wordt niet duidelijk, maar
de boekhandelaar Johannes verklaarde
in dat jaar bij zijn huwelijk de naam
Over de Linden te dragen, welke naam
Van Heemstra niet wil uitleggen als
Tegenover de Linden, maar als: over de
rivier de Linde. Merkwaardig is het
devies bij zijn wapen (drie linden),
namelijk ?"Wak", welke oproep om
waakzaam te zijn precies zo in de tekst
van OLB voorkomt.
Van den Bergh
Na de vele namen die zijn genoemd,
zal het verwonderen dat Van Heemstra
opnieuw een geleerde meent te kunnen
(moeten) aanwijzen als de vervaardiger
van het handschrift zoals dat nu in de
P.B. berust, namelijk L.P.C. Van den
Bergh, directeur-generaal van de
Rijksarchieven en een bekend publicist
op het gebied van mythologie, volksoverlevering,
sagen enz., van wie onder
meer het Kritisch Woordenboek der
Ned Mythologie afkomstig is. Daarin
vond Van Heemstra voor een zogeheten
godin de naam Urth, "die niet anders
kan zijn dan de Jrtha in het VVra
Linda Bok". Men zou ook kunnen
aanvoeren dat niet Van den Bergh zijn
Urth als Jrtha in het OLB had gevonden,
maar de overschrijver Jrtha formeerde
naar de Urth uit het woordenboek
boek (1836), zo zouden wij willen
opmerken.
Van den Bergh zou de kroniek hebben
ben gerestaureerd, niet met de bedoeling
om iemand er in te laten lopen,
maar, zo betoogt Van Heemstra, met
====
hetzelfde "agressieve romantisme"
waarmee Viollet-le-Duc en zijn Nederlandse
leerling Cuypers "gotische" kathedralen
deden herrijzen. Later zag hij
zijn werk als een soort jeugdzonde en
hij ontdeed er zich van door het ter
hand te stellen van Cornelis over de
Linden, de scheepsbouwer uit den Helder.
Waarna via hem Eelco Verwijs in
1867 met het OLB in kennis werd
gesteld. Enzovoort enzovoort.
Ziehier beknopt - te beknopt als
men nagaat hoe de auteur om Hellinga
nog eens te citeren moeite heeft
gedaan de tekst "te plaatsen in een veel
groter verband dan dat waarin de
aandacht van de filologen zich tot nu
toe bewoog" - de hypothese van Van
Heemstra die zo als alles wat tot nu toe
over het geheimzinnige geschrift is
gepubliceerd wel onmiddellijk zijn pro’s
zowel als zijn contra’s zal oproepen.
Plausibiliteit
Men zal niet verwachten dat wij,
afgezien van enkele aantekeningen die
wij hierboven in het voorbijgaan maakten,
ten ons zullen uitspreken over de
plausibiliteit van zeer veel in het
verhaal (Hellinga). Wel willen wij
onze bewondering uitspreken voor de
grote belezenheid van de auteur, met
name blijkend uit het commentaar op
het eerste hoofdstuk. De winst in het
algemeen van zijn langdurige speurtochten
lijkt ons dat het OLB hier
inderdaad wordt losgemaakt van de
zaak, de "affaire" zoals ook Hellinga in
zijn "Préface" opmerkt. Tenzij men de
mening is toegedaan, dat het OLB als
geschrift in het geheel niet los van de
"zaak" te denken is. Waarover dan
opnieuw een essay geschreven zou
kunnen worden. Want ook na deze
publicatie uit het "Over de Lindense"
(en tegelijk ook het Overijsselse!) is
"Le probleme de l'VVVRA LINDA BOK"
zeker nog niet opgelost. Al was het
alleen maar omdat de auteur suggereert,
dat er een "oer-OLB" heeft bestaan.
Hetgeen echter nog steeds te bewijzen valt.
S.J. VAN DER MOLEN
Source:
http://www.archiefleeuwardercourant.nl/vw/page.do;jsessionid=D0A04B7DC16C042438761DF3561A4D52?code=LC&id=LC-19720219-029&aid=LC-19720219-29005
Friday, July 13, 2012
Cornelis Over de Linden: part of bio + his library
bron (source): P.C. Molhuysen en P.J. Blok (editor), Nieuw Nederlandsch biografisch woordenboek. Deel 6 (New Dutch biographical dictionary, part 6). A.W. Sijthoff, Leiden 1924
Dutch:
LINDEN (Cornelis Over de), geb. 11 Jan. 1811 in den Helder, aldaar gestorven in 1874, zoon van Jan Over de Linden, scheepstimmerman, en Antje Goedmaat. De vader ‘deed’ niet aan godsdienst, de moeder was ultra-Calviniste. Mede door gedwongen kerkgaan kreeg de jongen een hekel aan kerk en geestelijkheid. Van zijn vader en grootvader erfde hij het denkbeeld van oudfriesche afkomst. Hij leerde bij zijn vader den scheepsbouw. Op zijn 19e jaar deed hij een reis van drie jaar naar Spanje, de Kaap en China. In 1838 werd hij modelwerker bij de Marine, in 1848 opzichter bij de houtzaagmolen, in 1857 eerste meesterknecht. Hij verstond de geheimen van de scheepsbouwkunst, schreef een boek over den nieuwen vorm van een schip en maakte vele plans en modellen van schepen. Hij las werken over geografie, godsdienstgeschiedenis, wijsbegeerte en vrijmetselarij. Trotsch op zijn vrijdenken stevende hij stoutmoedig het onbekende te gemoet. De gevluchte saksische boekbinder Ernst Stadermann, die revolutionnaire gevoelens had en vele talen kende, oefende invloed op hem uit. Hij schreef allerlei onuitgegeven traktaten van wijsgeerigen en maçonnieken inhoud, waarin hij te keer ging tegen kerk en wetenschap. Gedreven door frieschen stamtrots en door een vurig chauvinisme studeerde hij in de oude friesche wetten en de noorsche talen. Zijn droomen wilde hij vastleggen in een document, dat men een frieschen bijbel zou kunnen noemen.
http://www.dbnl.org/tekst/molh003nieu06_01/molh003nieu06_01_1460.php
http://www.humanitarisme.nl/personen/index.php?m=family&id=I40726
English:
LINDEN ( Cornelis Over de), born January 11 1811 in Den Helder, died there in 1874, son of Jan Over de Linden, shipwright, and Antje Goetmaat.
The father did not 'practise' religion, the mother was an ultra-Calvinist. Partly because of being forced to go to church the boy started hating church and clergy.
From his father and grandfather he inherited the idea of old Frisian descent.
From his father he learned about shipbuilding.
When he was 19 he made a trip for three years to Spain, the Cape (of Good Hope) and China.
In 1838 he became a model worker in the Navy, in 1848 superintendent of the sawmill, in 1857 first foreman.
He knew the secrets of the art of shipbuilding, wrote a book about the new shape of a ship and made many designs and models of ships.
He read books on geography, religion, history, philosophy and Freemasonry.
Proud of his free thinking he strode boldly to meet the unknown.
The Saxon refugee Ernst Stadermann, a bookbinder who had revolutionary feelings and knew many languages, exerted an influence on him.
He wrote many unpublished philosophical treatises on philosophy and Freemasonry, in which he railed against church and science.
Driven by Frisian tribal pride and by an ardent patriotism, he studied the old Frisian laws and Nordic languages.
He wanted to record his dreams in a document that one could call a Frisian Bible.
-+-+-+-+-+-
The library of Cornelis Over de Linden (according to the auction catalog as published by Beckering Vinckers (1877) and G.J. van der Meij (1978)
1. Bespiegelingen over de Grieken, 2 dln. (1788)
(philosophical reflections on the Greeks)
2. Koning Altman, Mackenzie: De vereenigde Staten van N. Amerika. (1872)
(about the history of the USA)
3. Penn, Handboek der schoone bouwkunst. (1840)
(fine architecture)
4. Morgenster Meetkunst (1703, 1704, 1820)
(geometry)
5. Arend, Vaderlandsche geschiedenis, (tot 1581) 2 dln. (1857)
(history and prehistory of the Netherlands)
6. Zimmerman, De Wonderen der Voorwereld. ( 2e druk 1866)
(popular presentation of the history of creation)
7-13. De Aardbol, 7 dln. (ieder op zich zelf compleet). (1850)
(magazine about geography and ethnography)
14. Natuurkunde, 3 deelen.
(physics)
15. Obreen, Scheepsbouwkunde 2 dln.
(shipbuilding)
16. Du Hamel du Monceau, Grondbeg. der scheepsbouw, 1 deel. (1757)
(shipbuilding/science of shipwright)
17. Tooneel der vereenigde Nederlanden, 2 dln. (1745)
(about Dutch landscapes)
18. Heine, Reis om de Wereld naar Japan. (1856)
(voyage around the world to Japan)
19. Clavel, Geschiedenis der Vrijmetselarij. (1843)
(history of Freemasonry)
20. Kaarten der provincien van Nederland. (plano.)
(maps of the Dutch provinces)
21. Moll, Vormkracht der Aarde. (1820)
(the evolution of mankind by the forces of nature)
22. Bijbelsch Magazijn, 1 deel. (2e druk 1869)
(Biblical magazine)
23. Titsingh, Bijzonderheden over Japan, 2 dln. (1824)
(about Japanese culture)
24. Beknopte alphabetische beschrijving van Nederland, 1 dl.
(concise alphabetical description of the Netherlands)
25. J. Barrow, Reizen in China, 2dln. (1804)
(travels in China)
26. Bursieux, Snoeijen der fruitboomen.
(about pruning of fruit trees)
27. Krook Tuinboek. (1872)
(garden book)
28. Album der Natuur, 2 dln. (1853)
(about knowledge of nature)
29. v. Lennep, Vermakelijke Spraakkunst (1865)
(amusing grammar)
30. Arkstee, Nijmegen de oude hoofdstad der Batavieren (1733, 1738, 1788)
(about Nijmegen, the old capital of the Batavians)
31. Volksmeetk. en Werktuigk. door de M. tot N. v. 't Alg. 2 dln. (1822)
(folk geometry and mechanics)
32. Bernstein, Boven lucht en wolken. (1857)
(about our solar system)
33. G. Bancroft, Gesch. der Ver. St. van Noord-Amerika. (1873)
(history of the USA)
34. Alexander de M. De Bijbel in haar eigenlijke waarde, 2 dln. (1859) (deel 1 en 2 over het Oude Testament)
(about the 'real' value of the Bible)
35. John v. Smit, Beschrijving van Indie Ao 1638.
(India/ East India Company)
36. Abbe Terson, Het einde der oude en het begin eener nieuwe wereld. (1839)
(end of the old, beginning of the new world / rationalism/ criticism of Christianity)
37. Volney, de Ruinen. (1796, 1924)
(Dutch translation from French. Previously owned by Ernst Stadermann, but someone tried to remove his name from the book)
38. Mercier, Het jaar 2440 in 3 deelen. (1794)
(from French. Fantasy novel about the future in the year 2440)
39. Weiland, Nederduitsche Spraakkunst (1805, 1829)
(German grammar)
40. Elsner, Galvanische vergulding en verzilvering. (1856)
(about galvanic gilding and silve-plating)
41. Meijer's Woordenschat
(Old Frisian vocabulary)
42. De Aarde en hare volkeren (blad 1-52)
(ethnology)
43-47. Onze Tijd, 22 deelen met 1 Kronijk (gebonden) en 1 jaargang in afleveringen
(a chronicle of modern times = 19th century)
48. P. Harting, De macht van het kleine zigtbaar. (1849)
(about the geological and geographical spread of polyps, foraminifera and diatoms)
49. Fokke Simonsz. Lucifer. (1799, 1835)
(about the history of Lucifer. A book not liked very much by the orthodox Christians, and the writer lost his money and reputation)
50. Meilink, Lessen over Scheikunde
(chemistry lessons)
51. De Vries & te Winkel, Woordenlijst der Nederl. Taal. [1872]
(Dutch dictionary)
52. De Fr.-Eng.-Russ.-Oorlog in 2 deelen (Plaatwerk)
(about the French-English-Russian war)
53. Bernstein, Het leven der planten, menschen en dieren (1866).
(biology)
54. Cremer, Hanne de freule. (1873)
(about the right to strike for factory workers)
55. Atlas door Geerling. (1859)
(atlas)
56. De Haan Hettema, Emsiger Landregt. (1830)
(about old Frisian - Emsiger- land rights)
57. Hoeufft, Taalk. aanwijz. op Oudfriesche woorden 2 dln.
(linguistic notes on Old Frisian words)
58. Epkema, Woordenboek op Gijsbert Japicx.
(Old)( Frisian dictionary, based on the works of Gijsbert Japicx. Socalled purchased by CodL for translating his family chonicle. He claims that with the help of this dictionary, he could almost read Halbertsma's "Lape koer fen gabe schroer"...
59. Worp van Thabor, Kronijk van Friesland 2 dln. Zie ook 62 (handschrift).
(16th century chronicle of Friesland)
60. Van Richthoven, Alt Friesisch Woerterbuch. (1840)
(Old Frisian dictionary)
61. Wilh. Gesenius, Palaeographische Studien Ueber Phoenicische und Runenschrift. (1835)
(about ancient Phoenician and Runic script)
62. Worp van Thabor, Kronyk van Friesland (1 deel in handschrift.) Zie ook: 59 (Uitgave).
(16th century chronicle of Friesland)
63. Rask, Angelsaksisk Sproglaere. (1817)
(about Anglo-Saxon grammar, in Danish)
64. De Haan Hettema, Proeve van Friesch en Nederlandsch woordenboek. (1832)
(Frisian-Dutch dictionary)
65. Bemaerkningen om en steenoxe med Runeneinskrift.
(about the rune script, in Danish . Purchased by CodL on the advice of others to be able to read his family chronicle, heh)
66. Asega Buch, ein Altfris. Gesetsbuch der Ruestringer (1805).
(Asega Book; old Frisian Law book of Rüstringen)
67. Wisdom, Handbook of Anglo-Saxon Rootwords.
68. Hoeufft, Oudfriesche spreekwoorden.
(Old Frisian sayings)
69. Goldschmidt, Der Oldenburger in Spraeke & Spreeckwort.
(language and sayings of Oldenburg, written in the Low German dialect)
70. Rask, Friesische Spraakleer. (1825)
(Frisian grammar, in Danish)
71. Rask, Oud-Noordsche spraakleer.
(Old Norse grammar)
72. Fischer & Lipmason, Spraakleer, Deutsch & Schwed.
(German grammar, in German)
73. Hettema, Handleiding tot het lezen der Friesche taal. (1829)
(concise manual for easy reading and understanding the Old Frisian language)
74. Oelrichs, Helgolands Woordenboek.
(dictionary of the Helgoland language)
75. Frederiksen, IJslandsch leesboek.
(Icelandic storybook)
76-77. Kramers Woordentolk (2. ex.)
(translation and explanation of foreign words that are needed daily for certain professions)
78. Streckfuss, Gesch. der Wereld. 75 afl. (1866)
(history of the world)
79. Jaarboekje voor de leden van het Koninkl. inst. voor Ingenieurs.
(annual report for engineers)
80. Erdbrink, 3-tal merkw. tafereelen uit de Geschiedenis (1854).
(memorable historical events of Noordholland)
81. Revue des familles 1831.
(French magazine)
82. Agron, Fransch leerboek. (1834)
(French school book/textbook)
83. Le Rollin de la jeunesse, ou Morceaux choisis des Histoires ancienne et romaine, précédés d'un abrégé de la vie de Rollin 2 dln. (1816)
(French book with excerpts of ancient (and) Roman stories and ancient Roman, preceded by a short life of Le Rollin.
84. Fasquelle, Louis, Les aventures de Télémaque : fils d'Ulysse (1852)
(French book about the Adventures of Telemachus, son of Ulysses. Fénelon tells of the wanderings of Telemachus, accompanied by Mentor, avatar of Minerva - the pretext of a moral and political teaching, which was also seen at the time, as a satire of the reign of Louis XIV, depicted as Idomeneo)
85. Caspard, Dict. fr. allem. & allem-fr. (2 dln.)
(French-German dictionary)
86. Emile v.d. Burgh, Le roi Margot (voor 1838)
(French book about the 'King' Margot, ie. Villars the musician)
87. Bomhoff, Ned-Eng. en Eng-Ned. Woordenb. (2 dln.)
(Dutch-English / English-Dutch dictionary)
88. Calisch, Brievenboek in 4 talen
(letterbook in 4 languages)
89. Lacroix, Elemen[t]s de Geometrie (1799)
(geometry)
90. P. Massuet, Elements de la philosophie 1752
(about modern philosophy)
91. Eliakim, Les Italiens, la politique et Rome. Introduction à l'évangile primitif (1860)
(about Italians, Roman politics and an introduction to the early Gospel)
92. Volney, les Ruines (1826,1839)
(the French edition, and an important book in connection with the OLB)
93. Polyglotte, Jaarg. 1861-63. (ongebonden) 1864 in afleveringen.
(in French, about several languages)
94. Revue des deux Mondes, 12 afl. (1829 en later)
(The Revue des Deux Mondes was founded on August 1, 1829 by Francois Buloz to provide a forum for ideas in France in relation to other countries in Europe and the Americas in particular. This French magazine is the oldest still existing magazine in Europe.
95. Callet, Logar. tafelen (1795)
(logarithmic tables, in French or German)
96. Samuel Johnson, The History of Rasselas, Prince of Abyssinia. (1759)
(important: think of the story of Barlaam and Josephat. Josephat was the Christianized versian of Buddha (OLB Jes-us/Fris-en/Buda), Barlaam was his Ethiopian friend. Barlaam is said to come from Sinaar which is often located in Ethiopia/Abyssinia. Rasselas lived the life of Josephat/Jes-us, but now it takes place in Barlaam's country Ethiopia)
97. Murray, Eng. Spraakkunst. (1816)
(English grammar)
98. William Newton, London in the Olden Time (1827)
(a topographical and historical memoir of London, Westminster, and Southwark)
99. Roorda van Eijsinga, Maleische Spraakkunst.
(Malaysian grammar)
100. Schlosser, Alg. Gesch. (7 afl.). (1856-1860)
(about general history)
101. Wereldkaart van v. Wijk-Roelandsz.
(worldmap)
102. Het nieuws van den dag. 1870-'71-'72.
(daily news)
103. De Friesche Courant
(Frisian newspaper)
104. Een pakje Fransche lectuur
(a parcel containing French literature; unknown)
105.Een pakje Hollandsche lectuur.
(a parcel containing Dutch literature; unknown)
106-107. 2 Photographische afbeeldingen van Schepen.
(photos of ships)
108. Wassenbergh Friesche tongval (1802, 1806).
(about the Frisian dialect)
109. Dict. Fr-Nederl. & Nederl-Fr.
(French-Dutch/Dutch-French dictionary)
110. Schroeder Steinmetz, algem. Aardrijksk. (1835)
(general geography)
111. 1 Pakje diversen.
(parcel with all kinds of things)
112. 1 id. id.
(unknown)
http://rodinbook.nl/veilingoverdelinden2.html
Dutch:
LINDEN (Cornelis Over de), geb. 11 Jan. 1811 in den Helder, aldaar gestorven in 1874, zoon van Jan Over de Linden, scheepstimmerman, en Antje Goedmaat. De vader ‘deed’ niet aan godsdienst, de moeder was ultra-Calviniste. Mede door gedwongen kerkgaan kreeg de jongen een hekel aan kerk en geestelijkheid. Van zijn vader en grootvader erfde hij het denkbeeld van oudfriesche afkomst. Hij leerde bij zijn vader den scheepsbouw. Op zijn 19e jaar deed hij een reis van drie jaar naar Spanje, de Kaap en China. In 1838 werd hij modelwerker bij de Marine, in 1848 opzichter bij de houtzaagmolen, in 1857 eerste meesterknecht. Hij verstond de geheimen van de scheepsbouwkunst, schreef een boek over den nieuwen vorm van een schip en maakte vele plans en modellen van schepen. Hij las werken over geografie, godsdienstgeschiedenis, wijsbegeerte en vrijmetselarij. Trotsch op zijn vrijdenken stevende hij stoutmoedig het onbekende te gemoet. De gevluchte saksische boekbinder Ernst Stadermann, die revolutionnaire gevoelens had en vele talen kende, oefende invloed op hem uit. Hij schreef allerlei onuitgegeven traktaten van wijsgeerigen en maçonnieken inhoud, waarin hij te keer ging tegen kerk en wetenschap. Gedreven door frieschen stamtrots en door een vurig chauvinisme studeerde hij in de oude friesche wetten en de noorsche talen. Zijn droomen wilde hij vastleggen in een document, dat men een frieschen bijbel zou kunnen noemen.
http://www.dbnl.org/tekst/molh003nieu06_01/molh003nieu06_01_1460.php
http://www.humanitarisme.nl/personen/index.php?m=family&id=I40726
English:
LINDEN ( Cornelis Over de), born January 11 1811 in Den Helder, died there in 1874, son of Jan Over de Linden, shipwright, and Antje Goetmaat.
The father did not 'practise' religion, the mother was an ultra-Calvinist. Partly because of being forced to go to church the boy started hating church and clergy.
From his father and grandfather he inherited the idea of old Frisian descent.
From his father he learned about shipbuilding.
When he was 19 he made a trip for three years to Spain, the Cape (of Good Hope) and China.
In 1838 he became a model worker in the Navy, in 1848 superintendent of the sawmill, in 1857 first foreman.
He knew the secrets of the art of shipbuilding, wrote a book about the new shape of a ship and made many designs and models of ships.
He read books on geography, religion, history, philosophy and Freemasonry.
Proud of his free thinking he strode boldly to meet the unknown.
The Saxon refugee Ernst Stadermann, a bookbinder who had revolutionary feelings and knew many languages, exerted an influence on him.
He wrote many unpublished philosophical treatises on philosophy and Freemasonry, in which he railed against church and science.
Driven by Frisian tribal pride and by an ardent patriotism, he studied the old Frisian laws and Nordic languages.
He wanted to record his dreams in a document that one could call a Frisian Bible.
The library of Cornelis Over de Linden (according to the auction catalog as published by Beckering Vinckers (1877) and G.J. van der Meij (1978)
1. Bespiegelingen over de Grieken, 2 dln. (1788)
(philosophical reflections on the Greeks)
2. Koning Altman, Mackenzie: De vereenigde Staten van N. Amerika. (1872)
(about the history of the USA)
3. Penn, Handboek der schoone bouwkunst. (1840)
(fine architecture)
4. Morgenster Meetkunst (1703, 1704, 1820)
(geometry)
5. Arend, Vaderlandsche geschiedenis, (tot 1581) 2 dln. (1857)
(history and prehistory of the Netherlands)
6. Zimmerman, De Wonderen der Voorwereld. ( 2e druk 1866)
(popular presentation of the history of creation)
7-13. De Aardbol, 7 dln. (ieder op zich zelf compleet). (1850)
(magazine about geography and ethnography)
14. Natuurkunde, 3 deelen.
(physics)
15. Obreen, Scheepsbouwkunde 2 dln.
(shipbuilding)
16. Du Hamel du Monceau, Grondbeg. der scheepsbouw, 1 deel. (1757)
(shipbuilding/science of shipwright)
17. Tooneel der vereenigde Nederlanden, 2 dln. (1745)
(about Dutch landscapes)
18. Heine, Reis om de Wereld naar Japan. (1856)
(voyage around the world to Japan)
19. Clavel, Geschiedenis der Vrijmetselarij. (1843)
(history of Freemasonry)
20. Kaarten der provincien van Nederland. (plano.)
(maps of the Dutch provinces)
21. Moll, Vormkracht der Aarde. (1820)
(the evolution of mankind by the forces of nature)
22. Bijbelsch Magazijn, 1 deel. (2e druk 1869)
(Biblical magazine)
23. Titsingh, Bijzonderheden over Japan, 2 dln. (1824)
(about Japanese culture)
24. Beknopte alphabetische beschrijving van Nederland, 1 dl.
(concise alphabetical description of the Netherlands)
25. J. Barrow, Reizen in China, 2dln. (1804)
(travels in China)
26. Bursieux, Snoeijen der fruitboomen.
(about pruning of fruit trees)
27. Krook Tuinboek. (1872)
(garden book)
28. Album der Natuur, 2 dln. (1853)
(about knowledge of nature)
29. v. Lennep, Vermakelijke Spraakkunst (1865)
(amusing grammar)
30. Arkstee, Nijmegen de oude hoofdstad der Batavieren (1733, 1738, 1788)
(about Nijmegen, the old capital of the Batavians)
31. Volksmeetk. en Werktuigk. door de M. tot N. v. 't Alg. 2 dln. (1822)
(folk geometry and mechanics)
32. Bernstein, Boven lucht en wolken. (1857)
(about our solar system)
33. G. Bancroft, Gesch. der Ver. St. van Noord-Amerika. (1873)
(history of the USA)
34. Alexander de M. De Bijbel in haar eigenlijke waarde, 2 dln. (1859) (deel 1 en 2 over het Oude Testament)
(about the 'real' value of the Bible)
35. John v. Smit, Beschrijving van Indie Ao 1638.
(India/ East India Company)
36. Abbe Terson, Het einde der oude en het begin eener nieuwe wereld. (1839)
(end of the old, beginning of the new world / rationalism/ criticism of Christianity)
37. Volney, de Ruinen. (1796, 1924)
(Dutch translation from French. Previously owned by Ernst Stadermann, but someone tried to remove his name from the book)
38. Mercier, Het jaar 2440 in 3 deelen. (1794)
(from French. Fantasy novel about the future in the year 2440)
39. Weiland, Nederduitsche Spraakkunst (1805, 1829)
(German grammar)
40. Elsner, Galvanische vergulding en verzilvering. (1856)
(about galvanic gilding and silve-plating)
41. Meijer's Woordenschat
(Old Frisian vocabulary)
42. De Aarde en hare volkeren (blad 1-52)
(ethnology)
43-47. Onze Tijd, 22 deelen met 1 Kronijk (gebonden) en 1 jaargang in afleveringen
(a chronicle of modern times = 19th century)
48. P. Harting, De macht van het kleine zigtbaar. (1849)
(about the geological and geographical spread of polyps, foraminifera and diatoms)
49. Fokke Simonsz. Lucifer. (1799, 1835)
(about the history of Lucifer. A book not liked very much by the orthodox Christians, and the writer lost his money and reputation)
50. Meilink, Lessen over Scheikunde
(chemistry lessons)
51. De Vries & te Winkel, Woordenlijst der Nederl. Taal. [1872]
(Dutch dictionary)
52. De Fr.-Eng.-Russ.-Oorlog in 2 deelen (Plaatwerk)
(about the French-English-Russian war)
53. Bernstein, Het leven der planten, menschen en dieren (1866).
(biology)
54. Cremer, Hanne de freule. (1873)
(about the right to strike for factory workers)
55. Atlas door Geerling. (1859)
(atlas)
56. De Haan Hettema, Emsiger Landregt. (1830)
(about old Frisian - Emsiger- land rights)
57. Hoeufft, Taalk. aanwijz. op Oudfriesche woorden 2 dln.
(linguistic notes on Old Frisian words)
58. Epkema, Woordenboek op Gijsbert Japicx.
(Old)( Frisian dictionary, based on the works of Gijsbert Japicx. Socalled purchased by CodL for translating his family chonicle. He claims that with the help of this dictionary, he could almost read Halbertsma's "Lape koer fen gabe schroer"...
59. Worp van Thabor, Kronijk van Friesland 2 dln. Zie ook 62 (handschrift).
(16th century chronicle of Friesland)
60. Van Richthoven, Alt Friesisch Woerterbuch. (1840)
(Old Frisian dictionary)
61. Wilh. Gesenius, Palaeographische Studien Ueber Phoenicische und Runenschrift. (1835)
(about ancient Phoenician and Runic script)
62. Worp van Thabor, Kronyk van Friesland (1 deel in handschrift.) Zie ook: 59 (Uitgave).
(16th century chronicle of Friesland)
63. Rask, Angelsaksisk Sproglaere. (1817)
(about Anglo-Saxon grammar, in Danish)
64. De Haan Hettema, Proeve van Friesch en Nederlandsch woordenboek. (1832)
(Frisian-Dutch dictionary)
65. Bemaerkningen om en steenoxe med Runeneinskrift.
(about the rune script, in Danish . Purchased by CodL on the advice of others to be able to read his family chronicle, heh)
66. Asega Buch, ein Altfris. Gesetsbuch der Ruestringer (1805).
(Asega Book; old Frisian Law book of Rüstringen)
67. Wisdom, Handbook of Anglo-Saxon Rootwords.
68. Hoeufft, Oudfriesche spreekwoorden.
(Old Frisian sayings)
69. Goldschmidt, Der Oldenburger in Spraeke & Spreeckwort.
(language and sayings of Oldenburg, written in the Low German dialect)
70. Rask, Friesische Spraakleer. (1825)
(Frisian grammar, in Danish)
71. Rask, Oud-Noordsche spraakleer.
(Old Norse grammar)
72. Fischer & Lipmason, Spraakleer, Deutsch & Schwed.
(German grammar, in German)
73. Hettema, Handleiding tot het lezen der Friesche taal. (1829)
(concise manual for easy reading and understanding the Old Frisian language)
74. Oelrichs, Helgolands Woordenboek.
(dictionary of the Helgoland language)
75. Frederiksen, IJslandsch leesboek.
(Icelandic storybook)
76-77. Kramers Woordentolk (2. ex.)
(translation and explanation of foreign words that are needed daily for certain professions)
78. Streckfuss, Gesch. der Wereld. 75 afl. (1866)
(history of the world)
79. Jaarboekje voor de leden van het Koninkl. inst. voor Ingenieurs.
(annual report for engineers)
80. Erdbrink, 3-tal merkw. tafereelen uit de Geschiedenis (1854).
(memorable historical events of Noordholland)
81. Revue des familles 1831.
(French magazine)
82. Agron, Fransch leerboek. (1834)
(French school book/textbook)
83. Le Rollin de la jeunesse, ou Morceaux choisis des Histoires ancienne et romaine, précédés d'un abrégé de la vie de Rollin 2 dln. (1816)
(French book with excerpts of ancient (and) Roman stories and ancient Roman, preceded by a short life of Le Rollin.
84. Fasquelle, Louis, Les aventures de Télémaque : fils d'Ulysse (1852)
(French book about the Adventures of Telemachus, son of Ulysses. Fénelon tells of the wanderings of Telemachus, accompanied by Mentor, avatar of Minerva - the pretext of a moral and political teaching, which was also seen at the time, as a satire of the reign of Louis XIV, depicted as Idomeneo)
85. Caspard, Dict. fr. allem. & allem-fr. (2 dln.)
(French-German dictionary)
86. Emile v.d. Burgh, Le roi Margot (voor 1838)
(French book about the 'King' Margot, ie. Villars the musician)
87. Bomhoff, Ned-Eng. en Eng-Ned. Woordenb. (2 dln.)
(Dutch-English / English-Dutch dictionary)
88. Calisch, Brievenboek in 4 talen
(letterbook in 4 languages)
89. Lacroix, Elemen[t]s de Geometrie (1799)
(geometry)
90. P. Massuet, Elements de la philosophie 1752
(about modern philosophy)
91. Eliakim, Les Italiens, la politique et Rome. Introduction à l'évangile primitif (1860)
(about Italians, Roman politics and an introduction to the early Gospel)
92. Volney, les Ruines (1826,1839)
(the French edition, and an important book in connection with the OLB)
93. Polyglotte, Jaarg. 1861-63. (ongebonden) 1864 in afleveringen.
(in French, about several languages)
94. Revue des deux Mondes, 12 afl. (1829 en later)
(The Revue des Deux Mondes was founded on August 1, 1829 by Francois Buloz to provide a forum for ideas in France in relation to other countries in Europe and the Americas in particular. This French magazine is the oldest still existing magazine in Europe.
95. Callet, Logar. tafelen (1795)
(logarithmic tables, in French or German)
96. Samuel Johnson, The History of Rasselas, Prince of Abyssinia. (1759)
(important: think of the story of Barlaam and Josephat. Josephat was the Christianized versian of Buddha (OLB Jes-us/Fris-en/Buda), Barlaam was his Ethiopian friend. Barlaam is said to come from Sinaar which is often located in Ethiopia/Abyssinia. Rasselas lived the life of Josephat/Jes-us, but now it takes place in Barlaam's country Ethiopia)
97. Murray, Eng. Spraakkunst. (1816)
(English grammar)
98. William Newton, London in the Olden Time (1827)
(a topographical and historical memoir of London, Westminster, and Southwark)
99. Roorda van Eijsinga, Maleische Spraakkunst.
(Malaysian grammar)
100. Schlosser, Alg. Gesch. (7 afl.). (1856-1860)
(about general history)
101. Wereldkaart van v. Wijk-Roelandsz.
(worldmap)
102. Het nieuws van den dag. 1870-'71-'72.
(daily news)
103. De Friesche Courant
(Frisian newspaper)
104. Een pakje Fransche lectuur
(a parcel containing French literature; unknown)
105.Een pakje Hollandsche lectuur.
(a parcel containing Dutch literature; unknown)
106-107. 2 Photographische afbeeldingen van Schepen.
(photos of ships)
108. Wassenbergh Friesche tongval (1802, 1806).
(about the Frisian dialect)
109. Dict. Fr-Nederl. & Nederl-Fr.
(French-Dutch/Dutch-French dictionary)
110. Schroeder Steinmetz, algem. Aardrijksk. (1835)
(general geography)
111. 1 Pakje diversen.
(parcel with all kinds of things)
112. 1 id. id.
(unknown)
http://rodinbook.nl/veilingoverdelinden2.html
The French Connection - 1806 AD
The French Revolution started in the same year Halbertsma was born.
-0-
Many ideas of the French Revolution sounded quite similar to he OLB philosophy.
-0-
During the French Revolution the Linden/lime tree was important (celebrations, declarations)
-0-
At some point the revolutionaries wanted to install a new and improved "Supreme being" (ie., not the Biblical version).
They changed the names of days into names of trees. And guess what: the special day for the Supreme Being was a 'linden tree' day (it's actually just one day off; the day of celebration was named the "Pitchfork Day".... and that's the next day.
-0-
Halbertsma was in close contact with Napoleon's nephew, and even translated the Gospel according to Matthew into Frisian on the request of this nephew.
-0-
Louis Napoleon was loved by the Dutch despite all the odds, and he started his reign in 1806. He was nothing but an extension of the French Revolution.
-0-
From the OLB:
Then the false priests shall be swept away from the earth. Wr-alda’s spirit shall be invoked everywhere and always; the laws that Wr-alda in the beginning instilled into our consciences shall alone be listened to. There shall be neither princes, nor masters, nor rulers, except those chosen by the general voice. Then Frya shall rejoice, and the earth will only bestow her gifts on those who work. All this shall begin 4000 years after the submersion of Atland.
http://oeralinda.angelfire.com/#br
4000 years after Atland submerged: 1806 AD
-0-
Charles-Joseph de Graeve/Grave's "La Republique des Champs-Elysées ou Monde Ancien" was published in 1806, one year after his death.
De Grave situated "Atlantis" in the Netherlands / the Dutch province of Zeeland, Belgium Flanders & French Flanders / the delta of the river Schelde.
Further he concluded that these 'Atlantians' spoke Flemish and spread their culture from Zeeuws-Vlaanderen (southern part of the province of Zeeland) to the rest of Europe.
Last but not least, he mentions (and explains):
* Adel,
* Atland,
* Mino,
* Vesta,
* Geermnannen,
* Brackmannes (Brahmans),
* Wereldt - Woruld - Worulda,
* Kalten (the Chaldeans of Europe),
* Paris << Pharissi << Pharen/Phare : to navigate, * Phryxus resembles Phrygian or Frisian, Circe's domain,
* the runes to be the first alphabetical letters in history,
* Minerva is a derivation of a word for memory, intelligence,
* the Menapians (a people closely related to the Frisii and speaking a closely related language) were ship builders...
(click on the link in the Link list in the sidebar)
-0-
Here is a quote from Volney's book ("Les Ruines", a book in Cornelis Over de Linden's library) :
XIII. Christianity, or the Allegorical Worship of the Sun,
under the cabalistical names of Chrish-en, or Christ, and
Ye-sus or Jesus.
"Finally, these traditions went so far as to mention even his astrological and mythological names, and inform us that he was called sometimes Chris, that is to say, preserver,149 {p.160} from that, ye Indians, you have made your god Chrish-en or Chrish-na; and, ye Greek and Western Christians, your Chris-tos, son of Mary, is the same; sometimes he is called Yes, by the union of three letters, which by their numerical value form the number 1,608, one of the solar periods.150 And this, Europeans, is the name which, with the Latin termination, is become your Yes-us or Jesus, the ancient and cabalistic name attributed to young Bacchus, the clandestine son (nocturnal) of the Virgin Minerva, who, in the history of his whole life, and even of his death, brings to mind the history of the god of the Christians, that is, of the star of day, of which they are each of them the emblems."
http://www.masseiana.../volney.htm#152
(btw: this is the English edition of 1882, but the original, French edition was published in 1791)
From the OLB:
Sin forme nôm wêre Jes-us, thach tha prestera thêr-im sêralik haeton hêton him Fo thaet is falx, thaet folk hête him Kris-en thaet is herder, aend sin Fryaske frjund hêta him Bûda, vmbe that hi in sin hâvad en skaet fon wisdom hêde aend in sin hirt en skaet fon ljavde.
His first name was Jes-us, but the priests, who hated him, called him Fo, that is, false; the people called him Kris-en, that is, shepherd; and his Frisian friend called him Buda, because he had in his head a treasure of wisdom, and in his heart a treasure of love.
The OLB "Fo" is pronounced exactly like the French "faux", and it means exactly the same: FALSE.
Did anyone read more in Volney's book, "Les Ruines"??
OK, some titbits:
The Lama was going on with his reading, when the Christians interrupted him, crying out that this was their own religion adulterated—that Fot was no other than Jesus himself disfigured, and that the Lamas were the Nestorians and the Manicheans disguised and bastardized.
-+-+-
. Of all the incarnations of this kind that God has hitherto taken, the greatest and most solemn was that in which he appeared thirty centuries ago in Kachemire, under the name of Fot or Beddou, to preach the doctrines of self-denial and self-annihilation."
-+-+-
Then, pursuing the history of Fot, the Lama continued:
"He was born from the right flank of a virgin of royal blood, who did not cease to be a virgin for having become a mother; that the king of the country, uneasy at his birth, wished to destroy him, and for this purpose ordered a massacre of all the males born at that period, that being saved by shepherds, Beddou lived in the desert till the age of thirty years, at which time he began his mission to enlighten men and cast out devils; that he performed a multitude of the most astonishing miracles; that he spent his life in fasting and severe penitence, and at his death, bequeathed to his disciples a book containing his doctrines."
-+-+-
The eastern writers in general agree in placing the birth
of Beddou 1027 years before Jesus Christ, which makes him
the contemporary of Zoroaster, with whom, in my opinion,
they confound him. It is certain that his doctrine
notoriously existed at that epoch; it is found entire in
that of Orpheus, Pythagoras, and the Indian gymnosophists.
But the gymnosophists are cited at the time of Alexander as
an ancient sect already divided into Brachmans and
Samaneans.
And you will have seen that the Lama in Volney's book mentions Kashmere.
This is also about this "Jes-us", "Fo" or "Buda" according to the OLB:
Sixteen hundred years ago, Atland was submerged; and at that time something happened which nobody had reckoned upon. In the heart of Findasland, upon a mountain, lies a plain called Kasamyr (Cashmere) that is “rare.” There was a child born whose mother was the daughter of a king, and whose father was a high-priest.
-0-
Many ideas of the French Revolution sounded quite similar to he OLB philosophy.
-0-
During the French Revolution the Linden/lime tree was important (celebrations, declarations)
-0-
At some point the revolutionaries wanted to install a new and improved "Supreme being" (ie., not the Biblical version).
They changed the names of days into names of trees. And guess what: the special day for the Supreme Being was a 'linden tree' day (it's actually just one day off; the day of celebration was named the "Pitchfork Day".... and that's the next day.
-0-
Halbertsma was in close contact with Napoleon's nephew, and even translated the Gospel according to Matthew into Frisian on the request of this nephew.
-0-
Louis Napoleon was loved by the Dutch despite all the odds, and he started his reign in 1806. He was nothing but an extension of the French Revolution.
-0-
From the OLB:
Then the false priests shall be swept away from the earth. Wr-alda’s spirit shall be invoked everywhere and always; the laws that Wr-alda in the beginning instilled into our consciences shall alone be listened to. There shall be neither princes, nor masters, nor rulers, except those chosen by the general voice. Then Frya shall rejoice, and the earth will only bestow her gifts on those who work. All this shall begin 4000 years after the submersion of Atland.
http://oeralinda.angelfire.com/#br
4000 years after Atland submerged: 1806 AD
-0-
Charles-Joseph de Graeve/Grave's "La Republique des Champs-Elysées ou Monde Ancien" was published in 1806, one year after his death.
De Grave situated "Atlantis" in the Netherlands / the Dutch province of Zeeland, Belgium Flanders & French Flanders / the delta of the river Schelde.
Further he concluded that these 'Atlantians' spoke Flemish and spread their culture from Zeeuws-Vlaanderen (southern part of the province of Zeeland) to the rest of Europe.
Last but not least, he mentions (and explains):
* Adel,
* Atland,
* Mino,
* Vesta,
* Geermnannen,
* Brackmannes (Brahmans),
* Wereldt - Woruld - Worulda,
* Kalten (the Chaldeans of Europe),
* Paris << Pharissi << Pharen/Phare : to navigate, * Phryxus resembles Phrygian or Frisian, Circe's domain,
* the runes to be the first alphabetical letters in history,
* Minerva is a derivation of a word for memory, intelligence,
* the Menapians (a people closely related to the Frisii and speaking a closely related language) were ship builders...
(click on the link in the Link list in the sidebar)
-0-
Here is a quote from Volney's book ("Les Ruines", a book in Cornelis Over de Linden's library) :
XIII. Christianity, or the Allegorical Worship of the Sun,
under the cabalistical names of Chrish-en, or Christ, and
Ye-sus or Jesus.
"Finally, these traditions went so far as to mention even his astrological and mythological names, and inform us that he was called sometimes Chris, that is to say, preserver,149 {p.160} from that, ye Indians, you have made your god Chrish-en or Chrish-na; and, ye Greek and Western Christians, your Chris-tos, son of Mary, is the same; sometimes he is called Yes, by the union of three letters, which by their numerical value form the number 1,608, one of the solar periods.150 And this, Europeans, is the name which, with the Latin termination, is become your Yes-us or Jesus, the ancient and cabalistic name attributed to young Bacchus, the clandestine son (nocturnal) of the Virgin Minerva, who, in the history of his whole life, and even of his death, brings to mind the history of the god of the Christians, that is, of the star of day, of which they are each of them the emblems."
http://www.masseiana.../volney.htm#152
(btw: this is the English edition of 1882, but the original, French edition was published in 1791)
From the OLB:
Sin forme nôm wêre Jes-us, thach tha prestera thêr-im sêralik haeton hêton him Fo thaet is falx, thaet folk hête him Kris-en thaet is herder, aend sin Fryaske frjund hêta him Bûda, vmbe that hi in sin hâvad en skaet fon wisdom hêde aend in sin hirt en skaet fon ljavde.
His first name was Jes-us, but the priests, who hated him, called him Fo, that is, false; the people called him Kris-en, that is, shepherd; and his Frisian friend called him Buda, because he had in his head a treasure of wisdom, and in his heart a treasure of love.
The OLB "Fo" is pronounced exactly like the French "faux", and it means exactly the same: FALSE.
Did anyone read more in Volney's book, "Les Ruines"??
OK, some titbits:
The Lama was going on with his reading, when the Christians interrupted him, crying out that this was their own religion adulterated—that Fot was no other than Jesus himself disfigured, and that the Lamas were the Nestorians and the Manicheans disguised and bastardized.
-+-+-
. Of all the incarnations of this kind that God has hitherto taken, the greatest and most solemn was that in which he appeared thirty centuries ago in Kachemire, under the name of Fot or Beddou, to preach the doctrines of self-denial and self-annihilation."
-+-+-
Then, pursuing the history of Fot, the Lama continued:
"He was born from the right flank of a virgin of royal blood, who did not cease to be a virgin for having become a mother; that the king of the country, uneasy at his birth, wished to destroy him, and for this purpose ordered a massacre of all the males born at that period, that being saved by shepherds, Beddou lived in the desert till the age of thirty years, at which time he began his mission to enlighten men and cast out devils; that he performed a multitude of the most astonishing miracles; that he spent his life in fasting and severe penitence, and at his death, bequeathed to his disciples a book containing his doctrines."
-+-+-
The eastern writers in general agree in placing the birth
of Beddou 1027 years before Jesus Christ, which makes him
the contemporary of Zoroaster, with whom, in my opinion,
they confound him. It is certain that his doctrine
notoriously existed at that epoch; it is found entire in
that of Orpheus, Pythagoras, and the Indian gymnosophists.
But the gymnosophists are cited at the time of Alexander as
an ancient sect already divided into Brachmans and
Samaneans.
And you will have seen that the Lama in Volney's book mentions Kashmere.
This is also about this "Jes-us", "Fo" or "Buda" according to the OLB:
Sixteen hundred years ago, Atland was submerged; and at that time something happened which nobody had reckoned upon. In the heart of Findasland, upon a mountain, lies a plain called Kasamyr (Cashmere) that is “rare.” There was a child born whose mother was the daughter of a king, and whose father was a high-priest.
Thursday, July 12, 2012
The Oera Linda Book and Freemasonry
Click on the thumbnails to enlarge and then click again on the larger image that shows up:





Dutch:
De belangrijkste volksmoeder, de 'eremoeder', zetelde in de hoofdburcht op Texland (Texel), genoemd naar 'Frya's tex', een soort grondwet, die daar op de wanden gebeiteld was. De inrichting van deze samenleving roept sterke associaties met een antiklerikale vorm van de 19de-eeuwse vrijmetselarij op.
www.skepsis.nl
English:
The main folk mother the "honored mother", sat in the main burcht of Texland (Texel), named after "Frya's tex", a kind of constitution, that was carved on the walls. The organization of this society raises strong associations with an anti-clerical form of 19th century Freemasonry.
Dutch:
De belangrijkste volksmoeder, de 'eremoeder', zetelde in de hoofdburcht op Texland (Texel), genoemd naar 'Frya's tex', een soort grondwet, die daar op de wanden gebeiteld was. De inrichting van deze samenleving roept sterke associaties met een antiklerikale vorm van de 19de-eeuwse vrijmetselarij op.
www.skepsis.nl
English:
The main folk mother the "honored mother", sat in the main burcht of Texland (Texel), named after "Frya's tex", a kind of constitution, that was carved on the walls. The organization of this society raises strong associations with an anti-clerical form of 19th century Freemasonry.
Sunday, July 1, 2012
Het geslacht OVER DE LINDEN kwam uit Steggerda.
Leeuwarder Courant, 29-08-1959
Het geslacht OVER DE LINDEN kwam uit Steggerda.
De boekverkoper Johannes Jans debet aan Oera Linda-boek?
Na het onderzoek van prof Hellinga c.s. over het Oera Linda-boek is het
mysterie dat nu reeds 92 jaar om een oplossing vraagt, in een nieuw
stadium gekomen. Prof. Hellinga kwam op 4 januari j.l. met de verrassende
mededeling, dat Cornelis Over de Linden, die reeds sedert 1876 als de auteur
van het geruchtmakende handschrift was gedoodverfd, de auteur niet kon zijn,
doch hoogstens slechts het "„boek" slordig had overgeschreven. Het gaat er
nu om wie het wel geweest is die dit gigantische werk heeft geschreven en
wanneer dit gedaan werd. Prof. Hellinga zal ongetwijfeld bij nader onderzoek
wel ontdekken in welke richting gezocht moet worden en mogelijk ook de
auteur kunnen aanwijzen. In afwachting van dit verdere onderzoek komt het
mij wenselijk voor enige aandacht te vragen voor de afstamming van de
familie Over de Linden, daar deze wellicht kan bijdragen tot de ontknoping
van het mysterie.
HET feit dat in 1952 nog nimmer een
onderzoek naar de afstamming van
de zovele malen door het geruchtmakende
de Oera Linda boek genoemde familie
Over de Linden was verricht, deed mij
toen besluiten dit ter hand te nemen.
Aanleiding hiertoe was ook de brochure
van de heer E. Molenaar: "„Het geheimzinnige
handschrift van de familie
Over de Linden". In deze brochure zijn
een drietal verklaringen opgenomen,
die aannemelijk maken dat het handschrift
Oera Linda vóór 1850 aanwezig
was in de woning van "„tante Aafje" in
de Vijzelstraat te Enkhuizen. Ook is
sprake van een gelegaliseerde verklaring
van een drietal personen, die bevestigen
dat al in 1848 — 1850 het handschrift
schrift in bezit was van de familie.
Wanneer dit juist is en dat lijkt er nu.
na het rapport van prof. Hellinga meer
op dan voorheen, dan rijst de vraag:
"Hoe is de familie aan dit handschrift
gekomen; wie heeft er de namen Oera
Linda en Lindaoorden enz. in verwerkt?"
Het is niet aannemelijk dat een
niet-Over de Linden dit deed. Op de één
of andere wijze was de auteur bij de familie
milie Over de Linden betrokken. Op een
vijftal plaatsen en op verschillende pagina’s,
treffen we de woorden Ovira Linda,
Lindawald, Lindaoorden aan. Dit zijn
geen woorden die er door een overschrijver
zijn tussen gevoegd, maar reeds in
het handschrift moeten gestaan hebben.
HET samenstellen van de stamboom
Over de Linden was geen gemakkelijk
werk. Verder dan Jan Andries, die
in 1746 In Enkhuizen opduikt en daar
volgens familieaantekeningen politieman
was, kon niet worden gekomen.
Hoe ook gezocht werd in het Weststellingwerfse
gebied en in de Enkhuizer
archieven: er kon geen schakel worden
gevonden tussen de naam Over de Linden
den en de streek van de rivier de Linde
in Stellingwerf. De naam bleef dus
een raadsel en daar deze vóór 1776 in
Enkhuizen niet voorkwam, meende ik —-
gezien ook de Hollandse namen bij de
kinderen van Jan Andries en Janke Johannes
-— dat een Friese afstamming
betwijfeld moest worden. Was dit een
teleurstelling, een verrassing werd dat
in de stamboom een persoon naar voren
kwam die m.i. het Oera-Llnda-mysterie
nog groter maakte.
De oudste zoon van Jan Andries Johannes,
geboren 18 december 1752 te Enkhuizen,
was nl. boekverkoper van beroep. Hij
overleed 12 mei 1809 in Enkhuizen. Van
hem zijn talrijke acten aanwezig in de
oud-rechterlijke en notariele archieven
van Enkhuizen. Zijn handtekening verraadt
een man die uiterst handig met
de pen was en tevens een intellectueel
die zijn vak uitstekend verstond. Zijn
vrouw stierf op 13 november 1805, nog
maar 52 jaar oud. Uit het huwelijk werden
vier kinderen geboren, twee jongens
en twee meisjes. Eén zoon stierf op
drie-jarige leeftijd. De andere zoon Jan,
gedoopt 27 november 1776, werd boekdrukker
van beroep en zette tevens de
zaak van zijn vader voort. Op 31 juli
1802 trouwde hij met Johanna Blikkenhorst.
Het lijkt er veel op dat Johannes Jans
gemakkelijk in de gelegenheid is geweest
de literatuur te verzamelen
waaruit het Oera-Lindaboek werd
opgebouwd als een familiekroniek. Het
plotselinge afbreken er van zou er op
kunnen wijzen dat de auteur door ziekte
of dood (1809) verhinderd is geworden
zijn werk voort te zetten. Het zou zelfs
begrijpelijk zijn dat deze „familiekroniek
niet op zijn zoon was overgeerfd,
daar die als vakman de vervalsing
direct herkende of mogelijk zelf van het
werk van zijn vader afgeweten heeft. De
broer van Johannes Andries was een
eenvoudige scheepstimmerman, en het
feit dat diens zoon Jan in 1831 (ook
volgens Molenaar) reeds van het bestaan
der familiekroniek afwist maakt
het zelfs aannemelijk dat het "boek"
overging op de boekverkoper zijn broer.
De resultaten van het onderzoek
werden door mij destijds beschreven in
een brochure „"Het Oera-Linda-boek
en het ontstaan van het geslacht
Over de Linden". Deze brochure was
een aanleiding voor Mr. J. G. Huyser,
oud-president van het Haagse
Gerechtshof, ook een brochure te schrijven,
waarin nagegaan werd of de geestesrichting,
die bet Oera-Linda-boek
vertegenwoordigt inderdaad aanwezig
was in de levensjaren van de Enkhulzer
boekverkoper. Mr Huyser
kwam tot de conclusie dat dit inderdaad
het geval was en achtte het
waarschijnlijk dat Johannes Jans
Over de Linden wel meer van de beruchte
familiekroniek geweten heeft.
Ondanks deze aanwijzingen is het
niet uitgesloten dat ook de zoon Jan
in staat is geweest een dergelijke kroniek
te schrijven. Ook hij was daartoe
in de gelegenheid uit hoofde van
zijn beroep.
Er is ook altijd nog een wapen Over
de Linden, waar een bron of brug of put
in voorkomt en dat voor een werkstuk
van de scheepstimmerman Cornelis
Over de Linden is aangezien. Reeds jaren
geleden kwam Dr. Kits Nieuwenkamp
tot de conclusie dat dit wapen
van onmiskenbare laat 18e eeuwse makelij
was. Wijlen Dr. Rühl, leraar in de
heraldische wetenschap, o.a. ontwerper
van het wapen van Indonesie,
heeft het wapen dat in bezit is van de
Amsterdamse oud-inspecteur van politie
Over de Linden, ook gezien en kwam
eveneens tot de conclusie dat het een
laat 18e eeuws werkstuk moet zijn geweest
weest. Nu schijnen de ontwerper van het
wapen en de auteur wel één en dezelfde
persoon geweest te zijn gezien het symbool
in het wapen en de Oera-Linda spreuk:
Waak!
DOOR het werkje van collega R.S.
Roorda "Nammen út earder tiid"
werd ik er op attent gemaakt dat in
de bijlagen van de criminele sententies
van het Hof van Friesland op 27 april
1741 de naam van de Leeuwarder klerk
Jan Overlinde voorkwam. Jammer genoeg
was deze Jan Overlinde alleen maar
getuige en was de enige bijzonderheid
dat de man 22 jaar was, dus geboren
in 1718—-1719. Deze leeftijd klopte
niet met de leeftijd opgegeven in de
overlijdensacte van de Enkhuizer Jan
Andries. Hij zou geboren moeten zijn in
1716-—1717. Doch daar men het vroeger
met de leeftijd niet zo nauw nam lijkt
het er veel op dat de Leeuwarder klerk
en de Enkhuizer (politieman?) één en
dezelfde persoon waren.
Door de heer D.D. Osinga werd ik op
de hoogte gebracht met een ondertrouw-
inschrijving te Harlingen op 15 augustus
1745 tussen Jan Overdelinde en Janke
Hansen, beiden van Harlingen Dit was
dus het gezochte huwelijk. De doop van
beide personen mocht ik in Harlingen
niet vinden, zodat het vrijwel zeker is
dat zij van elders kwamen. Waren deze
gegevens reeds belangrijk voor de afstamming
Over de Linden (Friese afkomst),
anders werd het nog toen er
nog meer Over de Linden’s in Friesland
ontdekt werden.
In Sneek tref ik op 17 mei 1829 het
huwelijk aan dat gesloten werd tussen
Engele Andries Over de Linde, schoenmaker
van beroep, en Jantje Simons de
Waard uit Munnekezijl. Engele Andries
was op 2 jan. 1802 in Lemmer gedoopt
als zoon van Andries Engeles en Dina
Laskewitz. Het bleek dat deze Andries
Engeles in 1811 de naam Over de Linde
aannam. Hij was een zoon van Kugele
Haitzes en Lysberth Andries in Lemmer,
die daar op 16 Jan 1745 waren gehuwd,
dus in hetzelfde jaar als Jan
Overdelende in Harlingen. En nu kwam
de ontknoping: Lysberth of Elisabeth
bleek te komen uit: Steggerda ! Daar
Jan Andries in Enkhuizen ook een dochter
Elisabeth had, kan het niet anders
dan Elisabeth in Lemmer en Jan in Enk-
huizen zijn zuster en broer geweest en
daarom kan aangenomen worden dat
de Enkhuizer stamvader eveneens van
Steggerda kwam waarmee de naam nu
geheel verklaard is, want Steggerda lag
vanuit Friesland gerekend: Over de Linde !
Het vreemde is echter dat er geen
overeenkomst bestaat in de namen van
Jan’s en Elisabeths kinderen. Van Jan
waren het: Andries, Trijntje, Harmanus,
Marmijntje, Johannes, Margrietje, Barbertje,
Andries, Gerrit en Elisabeth. Elisabeths
kinderen waren Meint, Harmke,
Andries, Jits, Poppe en Aaltje. Hoe
de kinderen van Jan vernoemd zijn weten
we niet, maar wel dat Meint, Engele
en Jits in Lemmer van vaders kant
kwamen en Harmke en Poppe dus van
moeders kant. Het is daardoor wel mogelijk
dat Harmanus naar Jans moeder
genoemd is en we als vader en moeder
dus een Andries en Harmke moeten zoeken.
Maar het doopboek van Steggerda
begint juist te laat, nl. in 1728 en ook
in de oud-rechterlijke archivalia werd
niets van betekenis gevonden. De enige
Andries die we in het doopboek, in
de reeele cohieren en in het volkstellingsregister
van 1744 nog vinden en voor
vader in aanmerking komt is een Andries
Wybes te Steggerda, in 1744 insolvent
die in 1730 nog een zoon Pape liet dopen
waarin we dezelfde naam moeten
zien als Pope.
Ofschoon we met het genealogisch
onderzoek nog niet veel verder gekomen
komen zijn en de stamvader in Steggerda
nog niet eens vaststaat, is nu wel
bewezen dat de familie uit Steggerda
kwam en de naam dankt aan de rivier
de Linde. Het Oera-Linda-mysterie is
hiermede voorgoed een familie Over de
Linden-zaak geworden, al is het spijtig
voor dit geslacht dat van een duizenden
jaren oude adellijke afstamming uit de
Oera-Linda-oorden geen sprake kan
zijn, want adel en bezit viel in Steggerda
niet te ontdekken
W. TSJ. VLEER
Het geslacht OVER DE LINDEN kwam uit Steggerda.
De boekverkoper Johannes Jans debet aan Oera Linda-boek?
Na het onderzoek van prof Hellinga c.s. over het Oera Linda-boek is het
mysterie dat nu reeds 92 jaar om een oplossing vraagt, in een nieuw
stadium gekomen. Prof. Hellinga kwam op 4 januari j.l. met de verrassende
mededeling, dat Cornelis Over de Linden, die reeds sedert 1876 als de auteur
van het geruchtmakende handschrift was gedoodverfd, de auteur niet kon zijn,
doch hoogstens slechts het "„boek" slordig had overgeschreven. Het gaat er
nu om wie het wel geweest is die dit gigantische werk heeft geschreven en
wanneer dit gedaan werd. Prof. Hellinga zal ongetwijfeld bij nader onderzoek
wel ontdekken in welke richting gezocht moet worden en mogelijk ook de
auteur kunnen aanwijzen. In afwachting van dit verdere onderzoek komt het
mij wenselijk voor enige aandacht te vragen voor de afstamming van de
familie Over de Linden, daar deze wellicht kan bijdragen tot de ontknoping
van het mysterie.
HET feit dat in 1952 nog nimmer een
onderzoek naar de afstamming van
de zovele malen door het geruchtmakende
de Oera Linda boek genoemde familie
Over de Linden was verricht, deed mij
toen besluiten dit ter hand te nemen.
Aanleiding hiertoe was ook de brochure
van de heer E. Molenaar: "„Het geheimzinnige
handschrift van de familie
Over de Linden". In deze brochure zijn
een drietal verklaringen opgenomen,
die aannemelijk maken dat het handschrift
Oera Linda vóór 1850 aanwezig
was in de woning van "„tante Aafje" in
de Vijzelstraat te Enkhuizen. Ook is
sprake van een gelegaliseerde verklaring
van een drietal personen, die bevestigen
dat al in 1848 — 1850 het handschrift
schrift in bezit was van de familie.
Wanneer dit juist is en dat lijkt er nu.
na het rapport van prof. Hellinga meer
op dan voorheen, dan rijst de vraag:
"Hoe is de familie aan dit handschrift
gekomen; wie heeft er de namen Oera
Linda en Lindaoorden enz. in verwerkt?"
Het is niet aannemelijk dat een
niet-Over de Linden dit deed. Op de één
of andere wijze was de auteur bij de familie
milie Over de Linden betrokken. Op een
vijftal plaatsen en op verschillende pagina’s,
treffen we de woorden Ovira Linda,
Lindawald, Lindaoorden aan. Dit zijn
geen woorden die er door een overschrijver
zijn tussen gevoegd, maar reeds in
het handschrift moeten gestaan hebben.
HET samenstellen van de stamboom
Over de Linden was geen gemakkelijk
werk. Verder dan Jan Andries, die
in 1746 In Enkhuizen opduikt en daar
volgens familieaantekeningen politieman
was, kon niet worden gekomen.
Hoe ook gezocht werd in het Weststellingwerfse
gebied en in de Enkhuizer
archieven: er kon geen schakel worden
gevonden tussen de naam Over de Linden
den en de streek van de rivier de Linde
in Stellingwerf. De naam bleef dus
een raadsel en daar deze vóór 1776 in
Enkhuizen niet voorkwam, meende ik —-
gezien ook de Hollandse namen bij de
kinderen van Jan Andries en Janke Johannes
-— dat een Friese afstamming
betwijfeld moest worden. Was dit een
teleurstelling, een verrassing werd dat
in de stamboom een persoon naar voren
kwam die m.i. het Oera-Llnda-mysterie
nog groter maakte.
De oudste zoon van Jan Andries Johannes,
geboren 18 december 1752 te Enkhuizen,
was nl. boekverkoper van beroep. Hij
overleed 12 mei 1809 in Enkhuizen. Van
hem zijn talrijke acten aanwezig in de
oud-rechterlijke en notariele archieven
van Enkhuizen. Zijn handtekening verraadt
een man die uiterst handig met
de pen was en tevens een intellectueel
die zijn vak uitstekend verstond. Zijn
vrouw stierf op 13 november 1805, nog
maar 52 jaar oud. Uit het huwelijk werden
vier kinderen geboren, twee jongens
en twee meisjes. Eén zoon stierf op
drie-jarige leeftijd. De andere zoon Jan,
gedoopt 27 november 1776, werd boekdrukker
van beroep en zette tevens de
zaak van zijn vader voort. Op 31 juli
1802 trouwde hij met Johanna Blikkenhorst.
Het lijkt er veel op dat Johannes Jans
gemakkelijk in de gelegenheid is geweest
de literatuur te verzamelen
waaruit het Oera-Lindaboek werd
opgebouwd als een familiekroniek. Het
plotselinge afbreken er van zou er op
kunnen wijzen dat de auteur door ziekte
of dood (1809) verhinderd is geworden
zijn werk voort te zetten. Het zou zelfs
begrijpelijk zijn dat deze „familiekroniek
niet op zijn zoon was overgeerfd,
daar die als vakman de vervalsing
direct herkende of mogelijk zelf van het
werk van zijn vader afgeweten heeft. De
broer van Johannes Andries was een
eenvoudige scheepstimmerman, en het
feit dat diens zoon Jan in 1831 (ook
volgens Molenaar) reeds van het bestaan
der familiekroniek afwist maakt
het zelfs aannemelijk dat het "boek"
overging op de boekverkoper zijn broer.
De resultaten van het onderzoek
werden door mij destijds beschreven in
een brochure „"Het Oera-Linda-boek
en het ontstaan van het geslacht
Over de Linden". Deze brochure was
een aanleiding voor Mr. J. G. Huyser,
oud-president van het Haagse
Gerechtshof, ook een brochure te schrijven,
waarin nagegaan werd of de geestesrichting,
die bet Oera-Linda-boek
vertegenwoordigt inderdaad aanwezig
was in de levensjaren van de Enkhulzer
boekverkoper. Mr Huyser
kwam tot de conclusie dat dit inderdaad
het geval was en achtte het
waarschijnlijk dat Johannes Jans
Over de Linden wel meer van de beruchte
familiekroniek geweten heeft.
Ondanks deze aanwijzingen is het
niet uitgesloten dat ook de zoon Jan
in staat is geweest een dergelijke kroniek
te schrijven. Ook hij was daartoe
in de gelegenheid uit hoofde van
zijn beroep.
Er is ook altijd nog een wapen Over
de Linden, waar een bron of brug of put
in voorkomt en dat voor een werkstuk
van de scheepstimmerman Cornelis
Over de Linden is aangezien. Reeds jaren
geleden kwam Dr. Kits Nieuwenkamp
tot de conclusie dat dit wapen
van onmiskenbare laat 18e eeuwse makelij
was. Wijlen Dr. Rühl, leraar in de
heraldische wetenschap, o.a. ontwerper
van het wapen van Indonesie,
heeft het wapen dat in bezit is van de
Amsterdamse oud-inspecteur van politie
Over de Linden, ook gezien en kwam
eveneens tot de conclusie dat het een
laat 18e eeuws werkstuk moet zijn geweest
weest. Nu schijnen de ontwerper van het
wapen en de auteur wel één en dezelfde
persoon geweest te zijn gezien het symbool
in het wapen en de Oera-Linda spreuk:
Waak!
DOOR het werkje van collega R.S.
Roorda "Nammen út earder tiid"
werd ik er op attent gemaakt dat in
de bijlagen van de criminele sententies
van het Hof van Friesland op 27 april
1741 de naam van de Leeuwarder klerk
Jan Overlinde voorkwam. Jammer genoeg
was deze Jan Overlinde alleen maar
getuige en was de enige bijzonderheid
dat de man 22 jaar was, dus geboren
in 1718—-1719. Deze leeftijd klopte
niet met de leeftijd opgegeven in de
overlijdensacte van de Enkhuizer Jan
Andries. Hij zou geboren moeten zijn in
1716-—1717. Doch daar men het vroeger
met de leeftijd niet zo nauw nam lijkt
het er veel op dat de Leeuwarder klerk
en de Enkhuizer (politieman?) één en
dezelfde persoon waren.
Door de heer D.D. Osinga werd ik op
de hoogte gebracht met een ondertrouw-
inschrijving te Harlingen op 15 augustus
1745 tussen Jan Overdelinde en Janke
Hansen, beiden van Harlingen Dit was
dus het gezochte huwelijk. De doop van
beide personen mocht ik in Harlingen
niet vinden, zodat het vrijwel zeker is
dat zij van elders kwamen. Waren deze
gegevens reeds belangrijk voor de afstamming
Over de Linden (Friese afkomst),
anders werd het nog toen er
nog meer Over de Linden’s in Friesland
ontdekt werden.
In Sneek tref ik op 17 mei 1829 het
huwelijk aan dat gesloten werd tussen
Engele Andries Over de Linde, schoenmaker
van beroep, en Jantje Simons de
Waard uit Munnekezijl. Engele Andries
was op 2 jan. 1802 in Lemmer gedoopt
als zoon van Andries Engeles en Dina
Laskewitz. Het bleek dat deze Andries
Engeles in 1811 de naam Over de Linde
aannam. Hij was een zoon van Kugele
Haitzes en Lysberth Andries in Lemmer,
die daar op 16 Jan 1745 waren gehuwd,
dus in hetzelfde jaar als Jan
Overdelende in Harlingen. En nu kwam
de ontknoping: Lysberth of Elisabeth
bleek te komen uit: Steggerda ! Daar
Jan Andries in Enkhuizen ook een dochter
Elisabeth had, kan het niet anders
dan Elisabeth in Lemmer en Jan in Enk-
huizen zijn zuster en broer geweest en
daarom kan aangenomen worden dat
de Enkhuizer stamvader eveneens van
Steggerda kwam waarmee de naam nu
geheel verklaard is, want Steggerda lag
vanuit Friesland gerekend: Over de Linde !
Het vreemde is echter dat er geen
overeenkomst bestaat in de namen van
Jan’s en Elisabeths kinderen. Van Jan
waren het: Andries, Trijntje, Harmanus,
Marmijntje, Johannes, Margrietje, Barbertje,
Andries, Gerrit en Elisabeth. Elisabeths
kinderen waren Meint, Harmke,
Andries, Jits, Poppe en Aaltje. Hoe
de kinderen van Jan vernoemd zijn weten
we niet, maar wel dat Meint, Engele
en Jits in Lemmer van vaders kant
kwamen en Harmke en Poppe dus van
moeders kant. Het is daardoor wel mogelijk
dat Harmanus naar Jans moeder
genoemd is en we als vader en moeder
dus een Andries en Harmke moeten zoeken.
Maar het doopboek van Steggerda
begint juist te laat, nl. in 1728 en ook
in de oud-rechterlijke archivalia werd
niets van betekenis gevonden. De enige
Andries die we in het doopboek, in
de reeele cohieren en in het volkstellingsregister
van 1744 nog vinden en voor
vader in aanmerking komt is een Andries
Wybes te Steggerda, in 1744 insolvent
die in 1730 nog een zoon Pape liet dopen
waarin we dezelfde naam moeten
zien als Pope.
Ofschoon we met het genealogisch
onderzoek nog niet veel verder gekomen
komen zijn en de stamvader in Steggerda
nog niet eens vaststaat, is nu wel
bewezen dat de familie uit Steggerda
kwam en de naam dankt aan de rivier
de Linde. Het Oera-Linda-mysterie is
hiermede voorgoed een familie Over de
Linden-zaak geworden, al is het spijtig
voor dit geslacht dat van een duizenden
jaren oude adellijke afstamming uit de
Oera-Linda-oorden geen sprake kan
zijn, want adel en bezit viel in Steggerda
niet te ontdekken
W. TSJ. VLEER
Tuesday, June 12, 2012
Monday, June 11, 2012
OERA LINDA BOEK ONTRAFELD? Chris Reinewald
Vrijwilligersonderzoek naar erfgoed
OERA LINDA BOEK ONTRAFELD?
Chris Reinewald
(a translation will follow later)
Zonder subsidie en in hun eigen tijd ontrafelden
twee papierhistorici het geheim van het mysterieuze
Oera Linda-handschrift. Het in het Tresoar bewaarde
‘middeleeuwse’ manuscript blijkt negentiende-eeuws,
zo wijst hun research uit.
Een tentoonstelling met vervalsingen leidde tot een vijf jaren durende
fascinatie voor de falsificatie die het Oera Linda-boek is. De literaire
echtheid daarvan was al door Oera Linda-vorser, de Groningse hoogleraar
Friese taal- en letterkunde dr. Goffe Jensma afdoende ontkracht in
zijn proefschrift (2005). Als hoogstwaarschijnlijke auteurs voerde hij
de vrijzinnige dominee-dichter François Haverschmidt en zijn vriend
archivaris Eelco Verwijs op. Samen met de naamgever, Cornelis Over de
Linden, zouden de twee de raamvertelling over een glorieus verleden van
Friesland hebben geschreven. Tussen de regels door zitten scherpzinnige,
verstopte verwijzingen naar de negentiende-eeuwse actualiteit: een
richtingenstrijd in de Nederlandse Hervormde Kerk. Die speelde zich in
de negentiende-eeuwse jaren vijftig af tussen ‘fijnen’ en ‘vrijzinnigen’.
Vergelijkbaar met wat nu gebeurt, huiverden de vrijzinnigen voor een toen
opkomend religieus fundamentalisme.
Geprikkeld door Jensma’s zijdelingse opmerking dat het laatste
papieronderzoek rond 1930 had plaatsgevonden, boden antropologe Ellen
van der Grijn en historicus Adriaan Kardinaal aan de Oera Linda met de
nieuwste technologie door te lichten.
Fondsen hiervoor waren niet beschikbaar, dus besloot het tweetal met
hulp van Henk Porck (Koninklijke Bibliotheek, Den Haag) en anderen hun
onderzoek uit te voeren.
Non-destructief
Voor de tekstanalyse van de transcriptie van het manuscript speurde
Jensma met computerprogramma’s (on)regelmatigheden op: ‘Bijvoorbeeld
dat het begrip ‘vrijheid’ altijd genoemd wordt met ‘wet’. Of hoe een
hoofdpersoon, de magí, een quasi-Perzische tovenaar, in verschillende
tijden en gedaantes opduikt. Zo herken je verschillende versies in de tekst
van de Oera Linda, die trouwens steeds slordiger en inconsistenter wordt.
Dit suggereert dat het manuscript in twee delen en periodes ontstond en
uiteindelijk haastig is afgemaakt en samengevoegd.’
Wat nog ontbrak was een technische analyse waarbij het materiaal
– papier en inkt – bij het tekstonderzoek werd betrokken. Deze dimensie
wilden Van der Grijn en Kardinaal toevoegen. Op vrijwillige basis
verrichtten zij papierhistorisch onderzoek naar het manuscript. Technici in
de laboratoria van het Nationaal Archief, het Instituut Collectie Nederland,
papiergroothandel Proost & Brandt en het Nederlands Forensisch Instituut
voerden voor hen het onderzoek uit. En zo ontrafelden Van der Grijn en
Kardinaal met Henk Porck de afgelopen vijf jaar het Oera Linda-mysterie.
Door ‘heel goed te kijken, te redeneren, te discussiëren en dan weer te
kijken,’ zegt Adriaan Kardinaal in het Tresoar, Leeuwarden, waar we met
Van der Grijn en Jensma rondom het manuscript in een cassette geschaard
zitten. Letterlijk ontrafelen was het natuurlijk niet. ‘Dit soort onderzoek
hoort non-destructief te zijn, al kan dat niet helemaal.’
Van der Grijn: ‘We vroegen ons af of je het papier, en zo het maken van het
handschrift preciezer kon dateren dan hiervoor geprobeerd was.’
‘Harde’, materiële gegevens zouden het bewijs voor de door Jensma
genoemde schrijvers kunnen leveren. Maar tijdens het onderzoek bleek
dat het papier ook over het wordingsproces van het manuscript wat kon
vertellen.
Forensisch
De grondige onderzoekers bouwden voort op een eerste analyse na de
‘ontdekking’ en een Duits onderzoek van rond 1930. Beide wezen al uit dat
het papier machinaal vervaardigd was, en dus kon het handschrift niet
middeleeuws zijn. Het bleek om ‘gevergeerd’ papier te gaan, waarin de
afdruk van koperdraden van de schepvorm van het papier is nagebootst.
Een watermerk, verwijzend naar de fabrikant, ontbreekt begrijpelijkerwijs.
De makers lieten het papier in een kleurstof vergelen, daarna droogden en
persten ze het voordat ze het beschreven. Dat verraden de valse plooien
in de papierkaternen. Slimmer was het geweest om echt middeleeuws
papier te gebruiken, maar daarvan kreeg je niet zo makkelijk een vel of
honderd bij elkaar. Naaigaatjes in het manuscript, maar zonder sporen van
garen, moesten suggereren dat de katernen ooit waren samengebonden.
De gebruikte inkt bevat arseen om hem zwarter, dus middeleeuwser te
laten lijken. Blijkbaar dacht men toen dat dat er middeleeuws uitzag.
Bij de presentatie destijds was het manuscript weliswaar kunstmatig
getint, maar oogde het verder onbeschadigd, om niet te zeggen
spiksplinternieuw.
Het technologisch deel van het onderzoek is duidelijk 21e-eeuws. Via
de techniek van röntgenfluorescentiespectrometrie bestookte men het
papier met straling van korte golflengtes. Daardoor zendt het materiaal
zelf straling uit en geeft zo de chemische samenstelling bloot. Volgde
een inktonderzoek met de hyperspectral imaging-techniek waarvan de
uitslag weinig opleverde. Hierbij maakt men met verschillende golflengtes
lichtopnames – van infrarood tot ultraviolet.
Bij het Nederlands Forensisch Instituut gebruikte men de laser ablationtechniek,
normaliter toegepast op nieuw papier, bijvoorbeeld om
dreigbrieven bij moordzaken onderling te vergelijken. Een laser schiet op
het materiaal dat kleine deeltjes loslaat via een gasstroom in een plasma,
een soort wolk. Door de temperatuur van 8000 graden Celsius valt dit
materiaal uiteen in de kleinste ‘bouwstenen’, chemische elementen, die
daarop onderling gescheiden en gedetecteerd worden. Dit onderzoek
moest uitwijzen of niet eerder bestudeerde, onbeschreven vellen die
Over de Linden in het geheim had bewaard, overeenstemden met het
handschrift. En ja, de vellen bleken qua samenstelling zelfs vrijwel
identiek te zijn: het bewijs dat Over de Lindens als ‘afschrijver’ bij het werk
betrokken was.
Te toevallig
Grootste vondst was dat het papier ‘ontsloten hout’ bevatte. Voor de
negentiende eeuw maakte men papier uitsluitend van lompen waarvan de
vezels – linnen, katoen, soms hennep – uit het weefsel losgemaakt werden.
Om van hout verwerkbare papiervezels, ‘celstof’, te maken worden de
houtvezels ‘ontsloten’. Hiervoor verwijdert men de in de vezel aanwezige
stof lignine, die krantenpapier snel laat vergelen.
Al veel eerder, reeds in 1876, stelde papierfabrikant P. Schmidt van Gelder
na onderzoek dat het papier tussen de 30 en 40 jaar oud was en afkomstig
moest zijn van de Nederlandse papierfabriek Tielens en Schrammen die
in 1841 in Meerssen was gesticht. Maar die maakte dit papier toen niet.
Het ontsluiten van hout was een specifiek Amerikaanse procédé, in 1866
voor het eerst commercieel toegepast in Pennsylvania en in een Engelse
papierfabriek in Gloucestershire. Omdat het Oera Linda-papier sodapulp
bevat, wat wijst op ontsloten hout, dateert het van minimaal 26 jaar later
dan altijd werd aangenomen. Over de Lindens verweer dat zijn oude tante
hem het papier in 1848 had gegeven is daardoor bespottelijk.
In de correspondentie rondom het boek trof men een briefje van Verwijs
aan dat nota bene op hetzelfde, in die tijd bijzondere ‘Engelse’ papier was
geschreven. ‘Te toevallig om toevallig te zijn,’ grinnikt Kardinaal. En zo liet,
na Over de Linden, ook Verwijs zich als medeplichtige betrappen.
Familieschandaal
Van der Grijn en Kardinaal voeren nog detailonderzoek uit voordat
ze eind 2012 hun resultaten publiceren. En nadat kort geleden in zijn
kleindochters nalatenschap een onbekende foto van Haverschmidt uit
1868 opdook, hoopt Jensma op een vergelijkbare vondst: een brief. ‘Die zou
onze onderzoeken in één klap kunnen bevestigen. Na enkele generaties
schamen mensen zich niet meer voor een oud familieschandaal. Ze zijn
juist trots op een bedrog dat ons al bijna 140 jaar bezighoudt.’
=========
Bron:
Reinewald, Chris. Oera Linda ontrafeld? : vrijwilligersonderzoek naar erfgoed. - Museumvisie 35 (2011), nr. 3, p.60-61
Papier waarop het Oera Linda Boek is geschreven blijkt negentiende-eeuws (6421)
http://www.intermed.nu/Binw.pdf
OERA LINDA BOEK ONTRAFELD?
Chris Reinewald
(a translation will follow later)
Zonder subsidie en in hun eigen tijd ontrafelden
twee papierhistorici het geheim van het mysterieuze
Oera Linda-handschrift. Het in het Tresoar bewaarde
‘middeleeuwse’ manuscript blijkt negentiende-eeuws,
zo wijst hun research uit.
Een tentoonstelling met vervalsingen leidde tot een vijf jaren durende
fascinatie voor de falsificatie die het Oera Linda-boek is. De literaire
echtheid daarvan was al door Oera Linda-vorser, de Groningse hoogleraar
Friese taal- en letterkunde dr. Goffe Jensma afdoende ontkracht in
zijn proefschrift (2005). Als hoogstwaarschijnlijke auteurs voerde hij
de vrijzinnige dominee-dichter François Haverschmidt en zijn vriend
archivaris Eelco Verwijs op. Samen met de naamgever, Cornelis Over de
Linden, zouden de twee de raamvertelling over een glorieus verleden van
Friesland hebben geschreven. Tussen de regels door zitten scherpzinnige,
verstopte verwijzingen naar de negentiende-eeuwse actualiteit: een
richtingenstrijd in de Nederlandse Hervormde Kerk. Die speelde zich in
de negentiende-eeuwse jaren vijftig af tussen ‘fijnen’ en ‘vrijzinnigen’.
Vergelijkbaar met wat nu gebeurt, huiverden de vrijzinnigen voor een toen
opkomend religieus fundamentalisme.
Geprikkeld door Jensma’s zijdelingse opmerking dat het laatste
papieronderzoek rond 1930 had plaatsgevonden, boden antropologe Ellen
van der Grijn en historicus Adriaan Kardinaal aan de Oera Linda met de
nieuwste technologie door te lichten.
Fondsen hiervoor waren niet beschikbaar, dus besloot het tweetal met
hulp van Henk Porck (Koninklijke Bibliotheek, Den Haag) en anderen hun
onderzoek uit te voeren.
Non-destructief
Voor de tekstanalyse van de transcriptie van het manuscript speurde
Jensma met computerprogramma’s (on)regelmatigheden op: ‘Bijvoorbeeld
dat het begrip ‘vrijheid’ altijd genoemd wordt met ‘wet’. Of hoe een
hoofdpersoon, de magí, een quasi-Perzische tovenaar, in verschillende
tijden en gedaantes opduikt. Zo herken je verschillende versies in de tekst
van de Oera Linda, die trouwens steeds slordiger en inconsistenter wordt.
Dit suggereert dat het manuscript in twee delen en periodes ontstond en
uiteindelijk haastig is afgemaakt en samengevoegd.’
Wat nog ontbrak was een technische analyse waarbij het materiaal
– papier en inkt – bij het tekstonderzoek werd betrokken. Deze dimensie
wilden Van der Grijn en Kardinaal toevoegen. Op vrijwillige basis
verrichtten zij papierhistorisch onderzoek naar het manuscript. Technici in
de laboratoria van het Nationaal Archief, het Instituut Collectie Nederland,
papiergroothandel Proost & Brandt en het Nederlands Forensisch Instituut
voerden voor hen het onderzoek uit. En zo ontrafelden Van der Grijn en
Kardinaal met Henk Porck de afgelopen vijf jaar het Oera Linda-mysterie.
Door ‘heel goed te kijken, te redeneren, te discussiëren en dan weer te
kijken,’ zegt Adriaan Kardinaal in het Tresoar, Leeuwarden, waar we met
Van der Grijn en Jensma rondom het manuscript in een cassette geschaard
zitten. Letterlijk ontrafelen was het natuurlijk niet. ‘Dit soort onderzoek
hoort non-destructief te zijn, al kan dat niet helemaal.’
Van der Grijn: ‘We vroegen ons af of je het papier, en zo het maken van het
handschrift preciezer kon dateren dan hiervoor geprobeerd was.’
‘Harde’, materiële gegevens zouden het bewijs voor de door Jensma
genoemde schrijvers kunnen leveren. Maar tijdens het onderzoek bleek
dat het papier ook over het wordingsproces van het manuscript wat kon
vertellen.
Forensisch
De grondige onderzoekers bouwden voort op een eerste analyse na de
‘ontdekking’ en een Duits onderzoek van rond 1930. Beide wezen al uit dat
het papier machinaal vervaardigd was, en dus kon het handschrift niet
middeleeuws zijn. Het bleek om ‘gevergeerd’ papier te gaan, waarin de
afdruk van koperdraden van de schepvorm van het papier is nagebootst.
Een watermerk, verwijzend naar de fabrikant, ontbreekt begrijpelijkerwijs.
De makers lieten het papier in een kleurstof vergelen, daarna droogden en
persten ze het voordat ze het beschreven. Dat verraden de valse plooien
in de papierkaternen. Slimmer was het geweest om echt middeleeuws
papier te gebruiken, maar daarvan kreeg je niet zo makkelijk een vel of
honderd bij elkaar. Naaigaatjes in het manuscript, maar zonder sporen van
garen, moesten suggereren dat de katernen ooit waren samengebonden.
De gebruikte inkt bevat arseen om hem zwarter, dus middeleeuwser te
laten lijken. Blijkbaar dacht men toen dat dat er middeleeuws uitzag.
Bij de presentatie destijds was het manuscript weliswaar kunstmatig
getint, maar oogde het verder onbeschadigd, om niet te zeggen
spiksplinternieuw.
Het technologisch deel van het onderzoek is duidelijk 21e-eeuws. Via
de techniek van röntgenfluorescentiespectrometrie bestookte men het
papier met straling van korte golflengtes. Daardoor zendt het materiaal
zelf straling uit en geeft zo de chemische samenstelling bloot. Volgde
een inktonderzoek met de hyperspectral imaging-techniek waarvan de
uitslag weinig opleverde. Hierbij maakt men met verschillende golflengtes
lichtopnames – van infrarood tot ultraviolet.
Bij het Nederlands Forensisch Instituut gebruikte men de laser ablationtechniek,
normaliter toegepast op nieuw papier, bijvoorbeeld om
dreigbrieven bij moordzaken onderling te vergelijken. Een laser schiet op
het materiaal dat kleine deeltjes loslaat via een gasstroom in een plasma,
een soort wolk. Door de temperatuur van 8000 graden Celsius valt dit
materiaal uiteen in de kleinste ‘bouwstenen’, chemische elementen, die
daarop onderling gescheiden en gedetecteerd worden. Dit onderzoek
moest uitwijzen of niet eerder bestudeerde, onbeschreven vellen die
Over de Linden in het geheim had bewaard, overeenstemden met het
handschrift. En ja, de vellen bleken qua samenstelling zelfs vrijwel
identiek te zijn: het bewijs dat Over de Lindens als ‘afschrijver’ bij het werk
betrokken was.
Te toevallig
Grootste vondst was dat het papier ‘ontsloten hout’ bevatte. Voor de
negentiende eeuw maakte men papier uitsluitend van lompen waarvan de
vezels – linnen, katoen, soms hennep – uit het weefsel losgemaakt werden.
Om van hout verwerkbare papiervezels, ‘celstof’, te maken worden de
houtvezels ‘ontsloten’. Hiervoor verwijdert men de in de vezel aanwezige
stof lignine, die krantenpapier snel laat vergelen.
Al veel eerder, reeds in 1876, stelde papierfabrikant P. Schmidt van Gelder
na onderzoek dat het papier tussen de 30 en 40 jaar oud was en afkomstig
moest zijn van de Nederlandse papierfabriek Tielens en Schrammen die
in 1841 in Meerssen was gesticht. Maar die maakte dit papier toen niet.
Het ontsluiten van hout was een specifiek Amerikaanse procédé, in 1866
voor het eerst commercieel toegepast in Pennsylvania en in een Engelse
papierfabriek in Gloucestershire. Omdat het Oera Linda-papier sodapulp
bevat, wat wijst op ontsloten hout, dateert het van minimaal 26 jaar later
dan altijd werd aangenomen. Over de Lindens verweer dat zijn oude tante
hem het papier in 1848 had gegeven is daardoor bespottelijk.
In de correspondentie rondom het boek trof men een briefje van Verwijs
aan dat nota bene op hetzelfde, in die tijd bijzondere ‘Engelse’ papier was
geschreven. ‘Te toevallig om toevallig te zijn,’ grinnikt Kardinaal. En zo liet,
na Over de Linden, ook Verwijs zich als medeplichtige betrappen.
Familieschandaal
Van der Grijn en Kardinaal voeren nog detailonderzoek uit voordat
ze eind 2012 hun resultaten publiceren. En nadat kort geleden in zijn
kleindochters nalatenschap een onbekende foto van Haverschmidt uit
1868 opdook, hoopt Jensma op een vergelijkbare vondst: een brief. ‘Die zou
onze onderzoeken in één klap kunnen bevestigen. Na enkele generaties
schamen mensen zich niet meer voor een oud familieschandaal. Ze zijn
juist trots op een bedrog dat ons al bijna 140 jaar bezighoudt.’
=========
Bron:
Reinewald, Chris. Oera Linda ontrafeld? : vrijwilligersonderzoek naar erfgoed. - Museumvisie 35 (2011), nr. 3, p.60-61
Papier waarop het Oera Linda Boek is geschreven blijkt negentiende-eeuws (6421)
http://www.intermed.nu/Binw.pdf
Subscribe to:
Posts (Atom)








